బుద్ధుని నిర్వాణం తర్వాత ఒక శతాబ్దానికి సంఘ నియమాల ఆచరణలో తలెత్తిన తీవ్ర విభేదాల పరిష్కారానికి రెండవ సంగీతి సమావేశమైంది.
- సమావేశ వివరాలు మరియు వేదిక:
- సమయం: క్రీ.పూ. 383 (బుద్ధుని నిర్వాణం తర్వాత సరిగ్గా 100 సంవత్సరాలకు).
- వేదిక: వైశాలి (బీహార్ - వాలూకారామ విహారం).
- పోషక చక్రవర్తి: శిశునాగ వంశానికి చెందిన 'కాలాశోకుడు' (కాకవర్ణుడు).
- అధ్యక్షత: 'సబకామి' (Sabbakami).
- వివాద కారణం - 'దశ వస్తువులు':
- వైశాలికి చెందిన వజ్జిపుత్తక భిక్కులు మధ్యాహ్నం తర్వాత భోజనం చేయడం, ఉప్పు నిల్వ ఉంచుకోవడం, బంగారం-వెండిని దానంగా స్వీకరించడం వంటి 10 వినయ సడలింపులను కోరారు.
- కౌశాంబి, అవంతికి చెందిన సాంప్రదాయవాద భిక్కులు (యశ ఆధ్వర్యంలో) దీనిని తీవ్రంగా వ్యతిరేకించారు.
- సంఘంలో తొలి చీలిక:
- రాజీ కుదరకపోవడంతో బౌద్ధ సంఘం రెండు వర్గాలుగా విడిపోయింది:
- స్థవిరవాదులు (Theravadins/Sthaviravadins): పాత వినయ నియమాలను మార్చకుండా పాటించాలని పట్టుబట్టిన ఛాందసవాదులు (మహాకాత్యాయనుడు నాయకుడు).
- మహాసాంఘికులు (Mahasanghikas): నూతన మార్పులను, ఉదార నియమాలను సమర్థించిన అభ్యుదయవాదులు (మహాకశ్యపుడు/మహాదేవుడు నాయకుడు).
