మలి వేద కాలపు ఆర్యుల భౌతిక జీవనానికి, స్థిర నివాసాలకు అద్దం పట్టే విశిష్ట పురావస్తు ఆధారం పెయింటెడ్ గ్రే వేర్ (PGW) సంస్కృతి.
- PGW పాత్రల స్వభావం మరియు తయారీ:
- అత్యంత నాణ్యమైన బంకమట్టితో చక్రంపై తయారుచేసి, కాల్చిన బూడిద రంగు మట్టిపాత్రల పైభాగంలో నల్లటి సిరాతో రేఖాగణిత నమూనాలు (చుక్కలు, వృత్తాలు, స్వస్తికలు, సరళరేఖలు) చిత్రించేవారు.
- ఇవి ప్రధానంగా సంపన్న పాలక వర్గం భోజనానికి ఉపయోగించిన విలాసవంతమైన పాత్రలుగా పరిగణించబడతాయి.
- ముఖ్యమైన త్రవ్వకాల ప్రదేశాలు:
- గంగా-యమునా దోయాబ్లోని హస్తినాపూర్, అత్రంజికేడా, అహిచ్ఛత్ర, కౌశాంబి, మథుర, భగవాన్పురాలలో ఇవి విస్తృతంగా లభించాయి.
- ఈ మట్టిపాత్రలు ఇనుప పనిముట్లు మరియు గుర్రపు అవశేషాలతో కలిసి లభించడం మలి వేద నాగరికత ఉనికిని శాస్త్రీయంగా రుజువు చేస్తోంది.
- ప్రఖ్యాత పురావస్తు శాస్త్రవేత్త బి.బి. లాల్ (B.B. Lal) హస్తినాపూర్లో జరిపిన త్రవ్వకాల్లో మహాభారత కాలపు నగర నిర్మాణ అవశేషాలు వెలుగుచూశాయి.