ఋగ్వేద సమాజం ప్రధానంగా గ్రామీణ, పశుపాలక ఆర్థిక వ్యవస్థపై ఆధారపడింది; వ్యవసాయం వారికి ద్వితీయ ప్రాధాన్యతగా మాత్రమే ఉండేది.
- గోసంపద మరియు ఆర్థిక కొలమానాలు:
- ఆవు (గోవు) సమాజంలో అత్యంత విలువైన సంపదగా, మారక ద్రవ్యంగా పరిగణించబడింది. పశువుల సంఖ్య ఆధారంగానే వ్యక్తి సంపదను లెక్కించేవారు.
- ఆవులను దొంగిలించిన వారిని 'పణులు' (Pani) అనే వ్యాపార వర్గంగా పేర్కొన్నారు; ఆవుల కోసం జరిగే తెగల యుద్ధాలను 'గవిష్టి' (Gavishti) లేదా 'గోషణ' అనేవారు.
- ఆవును చంపకూడని పవిత్ర ప్రాణిగా భావించి వేదాలలో 'అఘన్య' (Aghanya) అని పిలిచారు.
- వ్యవసాయం మరియు వాణిజ్య పద్ధతులు:
- భూమిపై వ్యక్తిగత యాజమాన్య హక్కులు లేవు; భూమి తెగ ఉమ్మడి ఆస్తిగా ఉండేది. ప్రధాన పంట బార్లీ (యవ).
- క్రమబద్ధమైన నాణేలు లేవు; వస్తుమార్పిడి (Barter) ద్వారా లావాదేవీలు జరిగేవి. అయితే పెద్ద విలువ కలిగిన మార్పిడికి 'నిష్క' (బంగారు కంఠాభరణం) ను ప్రమాణంగా వాడేవారు.