మలి వేద కాలంలో ఒకే పూర్వీకుడి రక్తసంబంధాన్ని గుర్తించడానికి మరియు వివాహ సంబంధాలను నియంత్రించడానికి 'గోత్ర' వ్యవస్థ ఉద్భవించింది.
- గోత్రం భావనా పరిణామం:
- ఋగ్వేదంలో 'గోత్రం' అనగా ఒకే తెగకు చెందిన పశువులను మందగా ఉంచే 'పశువుల దొడ్డి'.
- మలి వేద కాలంలో ఇది ఒకే మూల ఋషి నుండి వంశానుక్రమంగా ఉద్భవించిన వారసుల సమూహాన్ని సూచించే సంస్థగా మారింది.
- ప్రసిద్ధ సప్తర్షులైన కశ్యప, వశిష్ట, భరద్వాజ, విశ్వామిత్ర, గౌతమ, జమదగ్ని, అత్రి మరియు అగస్త్యుల పేర్లతో మూల గోత్రాలు స్థిరపడ్డాయి.
- గోత్ర బహిర్వివాహ నియమం (Gotra Exogamy):
- ఒకే గోత్రానికి చెందిన స్త్రీ-పురుషులు సోదర-సోదరి సమానులని భావించి, 'సగోత్ర వివాహాలను' కఠినంగా నిషేధించారు.
- వివాహం తప్పనిసరిగా ఇతర గోత్రాలకు చెందిన వ్యక్తుల మధ్యనే జరగాలనే నియమం శాసనబద్ధమైంది.