చతుర్విధ ఆశ్రమాలు మరియు చతుర్విధ పురుషార్థాలు

మలి వేద కాలంలో మానవ జీవితాన్ని క్రమబద్ధీకరించడానికి 100 సంవత్సరాల ఆయుష్షును నాలుగు ఆశ్రమాలుగా, నాలుగు ఉన్నత లక్ష్యాలుగా విభజించారు.

• చతుర్విధ ఆశ్రమాలు (జాబాల ఉపనిషత్తు):
  1. బ్రహ్మచర్యం (0 - 25 ఏళ్లు): ఉపనయనం తర్వాత గురుకులంలో ఉంటూ విద్యాభ్యాసం, ఇంద్రియ నిగ్రహం పాటించే దశ.
  2. గృహస్థం (25 - 50 ఏళ్లు): వివాహం చేసుకుని కుటుంబ బాధ్యతలు నిర్వర్తించడం, యజ్ఞాలు చేయడం; ఇతర ఆశ్రమాలన్నింటినీ పోషించే అతి ముఖ్యమైన ఆశ్రమం.
  3. వానప్రస్థం (50 - 75 ఏళ్లు): ప్రాపంచిక బాధ్యతల నుండి తప్పుకుని అడవులకు వెళ్లి ధ్యానం, ఆత్మ విచారణ చేసే దశ.
  4. సన్యాసం (75 - 100 ఏళ్లు): సర్వసంగ పరిత్యాగం చేసి మోక్ష సాధన కోసం నిరంతరం సంచరించే దశ.
• చతుర్విధ పురుషార్థాలు:
  1. ధర్మ (నైతిక జీవనం), అర్థ (న్యాయబద్ధమైన సంపదార్జన), కామ (సంతానోత్పత్తి, ప్రాపంచిక సుఖాలు), మోక్ష (జన్మ రాహిత్యం/విముక్తి).