నంద వంశం - మహాపద్మనందుడు మరియు తొలి క్షత్రియేతర సామ్రాజ్యం

భారత ఉపఖండంలో మొట్టమొదటి క్షత్రియేతర సామ్రాజ్యాన్ని స్థాపించి, ఉత్తర భారతదేశాన్ని ఒకే ఛత్రం కిందకు తెచ్చిన ఘనత నంద వంశానికి దక్కుతుంది.

• మహాపద్మనందుడు - మూలాలు మరియు బిరుదులు:
  1. పురాణాల ప్రకారం ఈయన శూద్ర స్త్రీకి జన్మించాడు; అందువల్ల భారతదేశపు తొలి శూద్ర/క్షత్రియేతర పాలకుడిగా పేరొందాడు.
  2. బిరుదులు: 'సర్వక్షత్రాంతక' (సమస్త క్షత్రియులను సంహరించినవాడు), 'రెండవ పరశురాముడు', మరియు 'ఏకరాట్' (ఏకైక సార్వభౌముడు).
• విజయాలు మరియు కళింగ దండయాత్ర:
  1. ఇక్ష్వాకులు, పాంచాలురు, కాశీలు, హైహయులు, కళింగులు వంటి సమస్త ప్రాచీన క్షత్రియ వంశాలను నాశనం చేశాడు.
  2. ఒడిశాలోని కళింగ రాజ్యాన్ని జయించాడు; క్రీ.పూ. 1వ శతాబ్దపు ఖారవేలుని 'హాథీగుంఫా శాసనం' ప్రకారం మహాపద్మనందుడు కళింగలో ఒక నీటి కాలువను తవ్వించాడని, కళింగ నుండి 'జిన విగ్రహాన్ని' (Jina image) విజయోత్సవ చిహ్నంగా పాటలీపుత్రానికి తీసుకువెళ్లాడని తెలుస్తోంది.
• నవనందులు మరియు అపార సంపద:
  1. మహాపద్మనందుడు మరియు అతని ఎనిమిది మంది కుమారులను కలిపి 'నవనందులు' (తొమ్మిది మంది నందులు) అంటారు.
  2. వీరు అపారమైన ధన సంపదను పాటలీపుత్రంలో గంగా నదీ గర్భంలో దాచారని తమిళ సంగం కవి మామూలనార్ తన కవితల్లో పేర్కొన్నాడు.