బాదామి చాళుక్యులు మరియు రెండవ పులకేశి

కర్ణాటకలోని బీజాపూర్ జిల్లా బాదామి (వాతాపి) కేంద్రంగా క్రీస్తు శకం 6 నుండి 8వ శతాబ్దం వరకు బాదామి చాళుక్యులు పాలించారు.

• వంశ స్థాపన మరియు రాజధాని:
  1. మొదటి పులకేశి (క్రీ.శ. 543) వాతాపి దుర్గాన్ని నిర్మించి అశ్వమేధ యాగం చేసి సామ్రాజ్యాన్ని స్థాపించాడు.
  2. వీరి రాజ్య చిహ్నం వరాహం (వరాహావతారం).
• గొప్ప పాలకుడు - రెండవ పులకేశి (క్రీ.శ. 609 - 642):
  1. చాళుక్య రాజులలో అత్యంత పరాక్రమవంతుడైన చక్రవర్తి.
  2. క్రీ.శ. 618-619 లో నర్మదా నదీ తీరాన జరిగిన భీకర యుద్ధంలో ఉత్తర భారత చక్రవర్తి హర్షవర్ధనుడిని ఓడించాడు.
  3. ఈ చారిత్రక విజయంతో 'పరమేశ్వర', 'దక్షిణాపథేశ్వర' అనే బిరుదులను స్వీకరించాడు.
  4. పల్లవ రాజు మొదటి మహేంద్రవర్మన్‌ను ఓడించి కాంచీపురం సరిహద్దు వరకు వెళ్లాడు.
• ఐహోల్ శాసనం (క్రీ.శ. 634):
  1. రెండవ పులకేశి సాధించిన ఘన విజయాలను ఆయన ఆస్థాన కవి రవికీర్తి సంస్కృతంలో 'ఐహోల్ ప్రశస్తి'గా రచించాడు.
  2. రవికీర్తి తనను తాను కాళిదాసు మరియు భారవితో సమానుడిగా ఈ శాసనంలో పోల్చుకున్నాడు.
• పతనము:
  1. క్రీ.శ. 642 లో పల్లవ రాజు మొదటి నరసింహవర్మన్ చేతిలో రెండవ పులకేశి ఓడిపోయి మరణించాడు.