కర్ణాటకలో 12వ శతాబ్దంలో సమానత్వం, కుల నిర్మూలన మరియు శ్రమ గౌరవాన్ని చాటిచెప్పిన గొప్ప సామాజిక విప్లవకారుడు బసవేశ్వరుడు (క్రీ.శ. 1105 - 1167).
- జీవితం మరియు భావనలు:
- కళ్యాణి చాళుక్యుల రాజు బిజ్జలుని ఆస్థానంలో ప్రధాన మంత్రిగా పనిచేశారు.
- శివుడిని ఇష్టలింగ రూపంలో శరీరానికి ధరించే 'వీరశైవ' లేదా 'లింగాయత్' ఉద్యమాన్ని నడిపారు.
- 'కాయకవే కైలాస' (శ్రమే దైవసన్నిధి/స్వర్గం) అనే నినాదాన్ని ఇచ్చారు; ప్రతి ఒక్కరూ నిజాయితీగా శ్రమించి బతకాలని చెప్పారు.
- అనుభవ మంటపం (మొదటి మత పార్లమెంట్):
- కళ్యాణిలో 'అనుభవ మంటపం' అనే వేదికను ఏర్పాటు చేశారు.
- అన్ని కులాలు, స్త్రీ-పురుషులు సమానంగా కూర్చుని ఆధ్యాత్మిక, సామాజిక విషయాలపై చర్చించేవారు.
- అల్లమప్రభు దీనికి అధ్యక్షత వహించగా, అక్కమహాదేవి వంటి మహిళా భక్తురాళ్ళు ఇందులో పాల్గొన్నారు.
- వీరశైవ సాధువులు సరళమైన కన్నడ భాషలో రాసిన పద్యాలను 'వచనాలు' (Vachanas) అంటారు.