జాతీయ అంశాలు (National Affairs): ప్రధానమంత్రి కౌశల్ వికాస్ యోజన 4.0
ఏమిటి?
ప్రధానమంత్రి కౌశల్ వికాస్ యోజన 4.0 యువతకు ఉద్యోగ రంగానికి అవసరమైన నైపుణ్యాలు నేర్పే కేంద్ర ప్రభుత్వ కార్యక్రమం. పరిశ్రమల అవసరాలకు సరిపోయే శిక్షణ ఇచ్చి ఉద్యోగం లేదా స్వయం ఉపాధి దిశగా ముందుకు వెళ్లేందుకు సహాయం చేయడం దీని ఉద్దేశం.
ఎవరికి? ఏ ప్రయోజనం?
పథకం మార్గదర్శకాల ప్రకారం ప్రధాన లక్ష్య వయస్సు 15 నుంచి 59 సంవత్సరాలు. స్వల్పకాలిక శిక్షణ, ప్రత్యేక ప్రాజెక్టులు, ఇప్పటికే ఉన్న నైపుణ్యాలకు గుర్తింపు వంటి మార్గాల్లో శిక్షణ అందుతుంది. ఇది ప్రతి శిక్షణ పొందిన వ్యక్తికి ఉద్యోగం హామీ ఇచ్చే పథకం కాదు.
ముఖ్య విషయాలు
- 4.0 దశ 2022-23 ఆర్థిక సంవత్సరం నుంచి అమలవుతోంది.
- నైపుణ్యాభివృద్ధి మరియు వ్యవస్థాపకత మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలో అమలవుతుంది.
- వర్తించే ఉద్యోగ పాత్రల్లో పని చేస్తూనే నేర్చుకునే శిక్షణకు ప్రాధాన్యం ఉంది.
- కృత్రిమ మేధ, రోబోటిక్స్, డ్రోన్లు, సెమీకండక్టర్లు, విద్యుత్ వాహనాలు వంటి కొత్త రంగాల నైపుణ్యాలు చేర్చబడ్డాయి.
- శిక్షణ, అంచనా, ధ్రువీకరణలో డిజిటల్ పర్యవేక్షణను ఉపయోగిస్తున్నారు.
సులభమైన ఉదాహరణ
ఉద్యోగం కోసం సిద్ధమవుతున్న అర్హ యువకుడు అందుబాటులో ఉన్న పరిశ్రమ అవసరాల ఆధారిత కోర్సులో చేరి శిక్షణ, ధ్రువీకరణ పొందవచ్చు.
తాజా మార్పు
10 ఆగస్టు 2026న ప్రభుత్వం 4.0 దశలో కృత్రిమ మేధ, రోబోటిక్స్, డ్రోన్ సాంకేతికత, సౌరశక్తి వంటి కొత్త తరం ఉద్యోగ నైపుణ్యాలకు శిక్షణ కొనసాగుతున్నట్లు తెలిపింది.
నైపుణ్యాభివృద్ధి మరియు వ్యవస్థాపకత మంత్రిత్వ శాఖ, https://www.msde.gov.in/static/uploads/2024/02/PMKVY-4.0-Guidelines_final-copy.pdf, సమాచారం 14 సెప్టెంబర్ 2026 నాటికి ధ్రువీకరించబడింది.