19 అక్టోబర్ 2026 కరెంట్ అఫైర్స్: ఉత్తరాఖండ్ గవర్నర్‌గా ధల్ సింగ్ బిసేన్, లద్దాఖ్‌లో 8 జిల్లాలకు హిల్ కౌన్సిళ్లు, మోనా అగర్వాల్‌కు స్వర్ణం

19 అక్టోబర్ 2026న ఉత్తరాఖండ్ కొత్త గవర్నర్‌గా ధల్ సింగ్ బిసేన్ ప్రమాణ స్వీకారం చేయడం, లద్దాఖ్‌లోని ఎనిమిది జిల్లాలకూ హిల్ కౌన్సిళ్లు ఏర్పాటు చేసేలా సవరణ అమల్లోకి రావడం జాతీయ స్థాయిలో ముఖ్యమైన అంశాలు. OIC తీర్మానాల్లో భారత్‌పై చేసిన ప్రస్తావనలను విదేశాంగ శాఖ తిరస్కరించగా, భారత్-ఆస్ట్రేలియా సైనిక విన్యాసం AUSTRAHIND 2026 తిరువనంతపురంలో మొదలైంది. ఆసియా పారా గేమ్స్ తొలి రోజే భారత్ 11 పతకాలు సాధించగా, ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో MPTC, ZPTC ఎన్నికల నోటిఫికేషన్ వెలువడింది.

జాతీయ అంశాలు

ఉత్తరాఖండ్ గవర్నర్‌గా ధల్ సింగ్ బిసేన్ ప్రమాణం

ధల్ సింగ్ బిసేన్ 19 అక్టోబర్ 2026న దెహ్రాదూన్‌లోని లోక్ భవన్‌లో ఉత్తరాఖండ్ గవర్నర్‌గా ప్రమాణ స్వీకారం చేశారు. ఉత్తరాఖండ్ హైకోర్టు తాత్కాలిక ప్రధాన న్యాయమూర్తి మనోజ్ కుమార్ తివారీ ఆయనతో ప్రమాణం చేయించారు, ముఖ్యమంత్రి పుష్కర్ సింగ్ ధామి హాజరయ్యారు (India TV).

• రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము ఈ నియామకాన్ని 12 అక్టోబర్ 2026న ప్రకటించారు.
• ఐదేళ్లకు పైగా పదవిలో ఉన్న లెఫ్టినెంట్ జనరల్ గుర్మీత్ సింగ్ (రిటైర్డ్) స్థానంలో బిసేన్ వచ్చారు (Free Press Journal).
• బిసేన్ మధ్యప్రదేశ్‌లోని బర్ఘాట్ నుంచి నాలుగుసార్లు ఎమ్మెల్యేగా, బాలాఘాట్ నుంచి ఎంపీగా పనిచేశారు. ఆ రాష్ట్ర మంత్రిగానూ ఉన్నారు, వృత్తిరీత్యా ఆయుర్వేద వైద్యుడు.

పరీక్షల కోణం: అధికరణ 155 ప్రకారం గవర్నర్‌ను రాష్ట్రపతి నియమిస్తారు. అధికరణ 159 ప్రకారం గవర్నర్‌తో ఆ రాష్ట్ర హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి (లేదా సీనియర్ న్యాయమూర్తి) ప్రమాణం చేయిస్తారు. గవర్నర్ నియామకం, అధికారాల పాఠంతో కలిపి చదవాలి.

లద్దాఖ్‌లో ఎనిమిది జిల్లాలకూ హిల్ డెవలప్‌మెంట్ కౌన్సిళ్లు

లద్దాఖ్ అటానమస్ హిల్ డెవలప్‌మెంట్ కౌన్సిల్స్ (LAHDC) (సవరణ) నియంత్రణ, 2026ను లెఫ్టినెంట్ గవర్నర్ వినయ్ కుమార్ సక్సేనా 19 అక్టోబర్ 2026 నుంచి అమల్లోకి తెచ్చారు (The Tribune).

• కేంద్ర మంత్రివర్గం 14 అక్టోబర్‌న ఈ సవరణలకు ఆమోదం తెలపగా, 16 అక్టోబర్‌న రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము నియంత్రణను జారీ చేశారు.
• ఇప్పటివరకు ఎన్నికైన కౌన్సిళ్లు లేహ్, కార్గిల్‌లలో మాత్రమే ఉండేవి. ఇప్పుడు కొత్తగా ఏర్పడిన సంకూ జిల్లాతో సహా ఎనిమిది జిల్లాల్లోనూ కౌన్సిళ్లు ఏర్పాటు చేయవచ్చు.
• 27 ఏప్రిల్ 2026న షామ్, నుబ్రా, చాంగ్‌థాంగ్, జన్‌స్కార్, ద్రాస్ అనే ఐదు కొత్త జిల్లాలకు LG ఆమోదం తెలిపారు. సంకూను ఎనిమిదో జిల్లాగా 16 అక్టోబర్‌న ప్రకటించారు.
• ఒక్కో కౌన్సిల్‌లో స్థానాలు గతంలో స్థిరంగా 26 ఉండేవి. ఇప్పుడు అవి కనిష్ఠం 7, గరిష్ఠం 24 మధ్య ఉంటాయి. మహిళలు, ప్రాతినిధ్యం లేని వర్గాల నుంచి నలుగురు సభ్యులను నామినేట్ చేస్తారు (Greater Kashmir).

పరీక్షల కోణం: శాసనసభ లేని కేంద్రపాలిత ప్రాంతం కాబట్టి లద్దాఖ్ కోసం రాష్ట్రపతి నియంత్రణల (regulations) ద్వారా చట్టాలు చేస్తారు. జిల్లా స్థాయిలో స్థానిక స్వపరిపాలనను విస్తరించడమే ఈ సవరణ లక్ష్యం.

ఆన్‌లైన్‌లో పేలుడు పదార్థాల అమ్మకాలపై CCPA కొరడా

అమ్మోనియం నైట్రేట్, గన్‌పౌడర్, పిక్రిక్ యాసిడ్, PETN వంటి పేలుడు పదార్థాలను జాబితాలో ఉంచిన ఏడు ఈ-కామర్స్ వేదికలపై కేంద్ర వినియోగదారుల రక్షణ అథారిటీ (CCPA) చర్యలు తీసుకుందని వినియోగదారుల వ్యవహారాల శాఖ 19 అక్టోబర్‌న తెలిపింది (Deccan Chronicle).

• మొత్తం 3,940 మంది అమ్మకందారులను జాబితాల నుంచి తొలగించారు. వీరిలో IndiaMART నుంచి 3,092, ExportersIndia నుంచి 421, Justdial నుంచి 206, TradeIndia నుంచి 166 మంది ఉన్నారు.
• రెండు వేదికలపై మొత్తం ₹30 లక్షల జరిమానా విధించారు (ETV Bharat).
• వినియోగదారుల రక్షణ చట్టం, 2019, ఈ-కామర్స్ నిబంధనలు, 2020లను పేలుడు పదార్థాల చట్టం, 1884, అమ్మోనియం నైట్రేట్ నిబంధనలు, 2012లతో కలిపి ఈ చర్య తీసుకున్నారు.

పరీక్షల కోణం: CCPA వినియోగదారుల రక్షణ చట్టం, 2019 కింద ఏర్పాటైన సంస్థ. లైసెన్స్ అవసరమైన ప్రమాదకర వస్తువులను సాధారణ సరుకుల్లా అమ్మడం తప్పుదోవ పట్టించే ప్రకటన, అన్యాయ వాణిజ్య పద్ధతి కిందకు వస్తుందనేది ఇక్కడ కీలకాంశం.

ఆర్థిక వ్యవస్థ, బ్యాంకింగ్

SGB 2020-21 సిరీస్ VII ముందస్తు ఉపసంహరణ ధర ₹14,614

సావరిన్ గోల్డ్ బాండ్ (SGB) 2020-21 సిరీస్ VII ముందస్తు ఉపసంహరణ ధరను RBI యూనిట్‌కు ₹14,614గా నిర్ణయించింది. 20 అక్టోబర్ సెలవు కావడంతో ఉపసంహరణ తేదీ 19 అక్టోబర్ 2026 అయింది (Business Standard).

• ఈ ధరను IBJA ప్రకటించే 999 స్వచ్ఛత బంగారం ముగింపు ధరలను 14, 15, 16 అక్టోబర్ తేదీలకు సాధారణ సగటు తీసి లెక్కించారు (Outlook Money).
• ఆన్‌లైన్‌లో గ్రాముకు ₹5,001కి కొన్న పెట్టుబడిదారులకు వడ్డీ కాకుండానే యూనిట్‌కు సుమారు ₹9,613, అంటే దాదాపు 192% లాభం వచ్చింది.
• SGB గడువు ఎనిమిదేళ్లు. జారీ అయిన ఐదేళ్ల తర్వాత వడ్డీ చెల్లింపు తేదీల్లో ముందస్తు ఉపసంహరణకు అవకాశం ఉంటుంది (Zee Business).

పరీక్షల కోణం: SGBలను RBI కేంద్ర ప్రభుత్వం తరఫున జారీ చేస్తుంది. భౌతిక బంగారానికి బదులు బాండ్ రూపంలో పెట్టుబడి పెట్టేలా చేసి, బంగారం దిగుమతులను తగ్గించడమే ఈ పథకం ఉద్దేశం.

భారత్-న్యూజిలాండ్ కస్టమ్స్ మధ్య మూల సమాచార మార్పిడి ఒప్పందం

కేంద్ర పరోక్ష పన్నులు, కస్టమ్స్ బోర్డు (CBIC), న్యూజిలాండ్ కస్టమ్స్ సర్వీస్ 19 అక్టోబర్ 2026న సరుకుల వాణిజ్యానికి సంబంధించిన మూల (origin) సమాచారాన్ని ఎలక్ట్రానిక్‌గా పంచుకునే సహకార పత్రం (MoC)పై సంతకాలు చేశాయి (Business Standard).

• CBIC ఛైర్మన్ వివేక్ చతుర్వేది, న్యూజిలాండ్ కస్టమ్స్ ముఖ్య కార్యనిర్వహణాధికారి క్రిస్టీన్ స్టీవెన్‌సన్ సంతకాలు చేశారు (Swarajya).
• సరుకులు క్లియర్ కావడానికి ముందే మూల సమాచారం అందుతుంది. దీంతో ఆ వస్తువులు రాయితీ సుంకాలకు అర్హమైనవో కాదో అధికారులు వెంటనే తనిఖీ చేయవచ్చు.
• ఈ ఒప్పందం మరుసటి రోజు, 20 అక్టోబర్ 2026న అమల్లోకి వచ్చిన భారత్-న్యూజిలాండ్ స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందం (FTA) పరిధిలోనిది.

పరీక్షల కోణం: FTAలో సుంకాల రాయితీ పొందాలంటే వస్తువు నిజంగా భాగస్వామ్య దేశంలోనే తయారైందని నిరూపించాలి. దీన్నే ‘రూల్స్ ఆఫ్ ఆరిజిన్’ అంటారు.

అంతర్జాతీయ సంబంధాలు

OIC తీర్మానాల్లో భారత్ ప్రస్తావనలను తిరస్కరించిన MEA

బాగ్దాద్‌లో 17-18 అక్టోబర్ తేదీల్లో జరిగిన ఇస్లామిక్ సహకార సంస్థ (OIC) విదేశాంగ మంత్రుల మండలి సమావేశ తీర్మానాల్లో భారత్‌కు వ్యతిరేకంగా చేసిన ప్రస్తావనలను విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖ (MEA) 19 అక్టోబర్‌న పూర్తిగా తిరస్కరించింది (The Week).

• ఆ ప్రస్తావనలు దురుద్దేశపూర్వకమైనవి, పక్షపాతంతో కూడినవి, అవాస్తవమైనవని, వాటి వెనుక పాకిస్తాన్ ఉందని MEA పేర్కొంది.
• భారత అంతర్గత విషయాలపై వ్యాఖ్యానించే అర్హత (locus standi) OICకి లేదని, జమ్మూ కశ్మీర్, లద్దాఖ్ భారత్‌లో అంతర్భాగాలని పునరుద్ఘాటించింది (Outlook).

పరీక్షల కోణం: OIC సమావేశాల్లో కశ్మీర్ ప్రస్తావన వచ్చిన ప్రతిసారీ భారత్ ‘అంతర్గత విషయం’ అనే వైఖరినే తీసుకుంటుంది. ఈ సారి సమావేశ వేదిక బాగ్దాద్ అని గుర్తుంచుకోవాలి.

రక్షణ

తిరువనంతపురంలో AUSTRAHIND 2026 ప్రారంభం

భారత్-ఆస్ట్రేలియా సంయుక్త సైనిక విన్యాసం AUSTRAHIND ఐదో ఎడిషన్ 19 అక్టోబర్ 2026న కేరళలోని తిరువనంతపురం ఫారిన్ ట్రైనింగ్ నోడ్‌లో మొదలైంది. ఇది 1 నవంబర్ వరకు జరుగుతుంది (GKToday).

• రెండు సైన్యాల నుంచి సుమారు 120 మంది చొప్పున పాల్గొంటున్నారు. భారత బృందం గఢ్వాల్ రైఫిల్స్ నుంచి, ఆస్ట్రేలియా బృందం 13 బ్రిగేడ్ నుంచి వచ్చాయి (Tripura Star News).
• ఐక్యరాజ్యసమితి ఆదేశం కింద ద్వీప, తీర ప్రాంతాల్లో సంయుక్త ఉప-సంప్రదాయ (sub-conventional) కార్యకలాపాలు దీని ఇతివృత్తం. న్యూజిలాండ్ తొలిసారి పరిశీలకులను పంపింది (DD India).
• నాలుగో ఎడిషన్ 13 నుంచి 26 అక్టోబర్ 2025 వరకు ఆస్ట్రేలియాలోని పెర్త్ ఇర్విన్ బ్యారక్స్‌లో జరిగింది.

పరీక్షల కోణం: AUSTRAHIND భారత్-ఆస్ట్రేలియా సైన్యాల విన్యాసం. రెండు నౌకాదళాల మధ్య జరిగే AUSINDEXతో దీన్ని కలపకూడదు.

పర్యావరణం

రక్షించిన సుమత్రా ఒరంగుటాన్ పిల్ల ఇండోనేషియాకు

నవంబర్ 2024లో గుజరాత్‌లో రక్షించిన సుమత్రా ఒరంగుటాన్ పిల్లను 19 అక్టోబర్ 2026న ఇండోనేషియాకు తిరిగి పంపారు. దాని సంరక్షణ ఖర్చులన్నింటినీ భారత్ మాఫీ చేసింది (ThePrint).

• రెండు దేశాల CITES అధికారులు సమన్వయంతో ఈ ప్రక్రియను పూర్తి చేశారు. ఒడిశాలో రక్షించిన మరో ఐదు ఒరంగుటాన్ పిల్లలు భువనేశ్వర్‌లోని నందన్‌కానన్ జూలో తిరుగు ప్రయాణం కోసం ఎదురుచూస్తున్నాయి (WION).
• సుమత్రా ఒరంగుటాన్ IUCN రెడ్ లిస్ట్‌లో ‘క్రిటికల్లీ ఎండేంజర్డ్’, CITES అనుబంధం-Iలో ఉంది (CrackTarget).

పరీక్షల కోణం: CITES అనుబంధం-Iలోని జాతుల అంతర్జాతీయ వాణిజ్యం దాదాపు పూర్తిగా నిషిద్ధం. అక్రమ రవాణాలో దొరికిన జీవులను స్వదేశానికి పంపడం ఈ ఒప్పందం స్ఫూర్తికి అనుగుణమైన చర్య.

క్రీడలు

ఆసియా పారా గేమ్స్ — మోనా అగర్వాల్‌కు స్వర్ణం, అవని లేఖరాకు రజతం

జపాన్‌లోని ఐచి-నగోయాలో 18 నుంచి 24 అక్టోబర్ వరకు జరుగుతున్న ఐదో ఆసియా పారా గేమ్స్‌లో 19 అక్టోబర్‌న మహిళల 10 మీటర్ల ఎయిర్ రైఫిల్ స్టాండింగ్ SH1 ఫైనల్‌లో మోనా అగర్వాల్ 250.0 పాయింట్ల గేమ్స్ రికార్డుతో స్వర్ణం గెలిచారు. అవని లేఖరా 249.6తో రజతం సాధించారు (The Statesman).

• ఇవే ఈ గేమ్స్‌లో భారత్‌కు దక్కిన తొలి పతకాలు. 2022 హాంగ్‌జౌ ఆసియా పారా గేమ్స్‌లో ఇదే విభాగంలో అవని స్వర్ణం గెలిచారు, మోనా 2024 పారిస్ పారాలింపిక్స్‌లో కాంస్యం సాధించారు (DNA India).
• పురుషుల లాంగ్ జంప్ T47లో నిషాద్ కుమార్ 7.11 మీటర్లతో స్వర్ణం గెలిచారు (Open).
• తొలి రోజు భారత్ 4 స్వర్ణాలు, 5 రజతాలు, 2 కాంస్యాలతో మొత్తం 11 పతకాలు సాధించింది (Wikipedia).

శీతల్ దేవి ప్రపంచ రికార్డు సమం, మిక్స్‌డ్ టీమ్ ప్రపంచ రికార్డు

• మహిళల కాంపౌండ్ ర్యాంకింగ్ రౌండ్‌లో శీతల్ దేవి 720కి 704 పాయింట్లు సాధించి, టర్కీకి చెందిన ఓజ్నూర్ క్యూర్ గిర్డి పేరిట ఉన్న ప్రపంచ రికార్డును సమం చేశారు. ఇది కొత్త ఆసియా రికార్డు కూడా (World Archery).
• శీతల్ దేవి, తోమన్ కుమార్ జోడీ మిక్స్‌డ్ టీమ్ ర్యాంకింగ్‌లో 1,402 పాయింట్లతో కొత్త ప్రపంచ రికార్డు నెలకొల్పింది. అహ్మదాబాద్ వరల్డ్ పారా ఆర్చరీ సిరీస్‌లో శీతల్, రాకేష్ కుమార్ నెలకొల్పిన 1,400 రికార్డును ఇది అధిగమించింది (Telangana Today).

రాష్ట్ర అంశాలు (AP & TS)

ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో MPTC, ZPTC ఎన్నికలకు నోటిఫికేషన్

ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘం 19 అక్టోబర్ 2026న 663 ZPTC స్థానాల్లో 659కి, 9,858 MPTC స్థానాల్లో 9,829కి ఎన్నికల నోటిఫికేషన్ జారీ చేసింది (Deccan Chronicle).

• రాష్ట్ర ఎన్నికల కమిషనర్ అనిల్ చంద్ర పునేఠా 14 అక్టోబర్‌న స్థానిక సంస్థల ఎన్నికల షెడ్యూల్ ప్రకటించారు (ETV Bharat).
• పోలింగ్ 3 నవంబర్‌న ఉదయం 7 నుంచి సాయంత్రం 5 వరకు జరుగుతుంది, ఓట్ల లెక్కింపు 5 నవంబర్‌న ఉంటుంది. నామినేషన్లకు చివరి తేదీ 23 అక్టోబర్, ఉపసంహరణకు 27 అక్టోబర్.
• సుమారు 2.81 కోట్ల మంది ఓటర్లు, 35,333 పోలింగ్ కేంద్రాలు ఉన్నాయి. MPTC అభ్యర్థి ఖర్చు పరిమితి ₹4 లక్షలు, ZPTC అభ్యర్థికి ₹8 లక్షలు.

పరీక్షల కోణం: పంచాయతీ ఎన్నికలను నిర్వహించే రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘానికి అధికరణ 243K ఆధారం. ఇది 73వ రాజ్యాంగ సవరణ (1992) ద్వారా వచ్చిన ఏర్పాటు.

ప్రాక్టీస్ ప్రశ్నలు

1. 19 అక్టోబర్ 2026న ఉత్తరాఖండ్ గవర్నర్‌గా ధల్ సింగ్ బిసేన్‌తో ప్రమాణం చేయించినది ఎవరు? (A) ముఖ్యమంత్రి పుష్కర్ సింగ్ ధామి (B) హైకోర్టు తాత్కాలిక ప్రధాన న్యాయమూర్తి మనోజ్ కుమార్ తివారీ (C) రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము (D) పదవీ విరమణ చేస్తున్న గవర్నర్ గుర్మీత్ సింగ్

సమాధానం

(B) హైకోర్టు తాత్కాలిక ప్రధాన న్యాయమూర్తి మనోజ్ కుమార్ తివారీ. అధికరణ 159 ప్రకారం గవర్నర్‌తో ఆ రాష్ట్ర హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి ప్రమాణం చేయిస్తారు, ఆయన లేనప్పుడు సీనియర్ న్యాయమూర్తి ఆ బాధ్యత తీసుకుంటారు. ఉత్తరాఖండ్‌లో ఆ సమయంలో తాత్కాలిక ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా ఉన్న మనోజ్ కుమార్ తివారీ దెహ్రాదూన్ లోక్ భవన్‌లో ప్రమాణం చేయించారు. రాష్ట్రపతి గవర్నర్‌ను నియమిస్తారు కానీ ప్రమాణం చేయించరు, ఆ రెండు దశల మధ్య తేడా ఇక్కడ కీలకం. ముఖ్యమంత్రి ధామి కార్యక్రమానికి హాజరు మాత్రమే అయ్యారు.

2. LAHDC (సవరణ) నియంత్రణ, 2026 ప్రకారం లద్దాఖ్‌లోని ఒక్కో హిల్ కౌన్సిల్ స్థానాల సంఖ్యలో వచ్చిన మార్పు ఏది? (A) స్థిరంగా ఉన్న 30 స్థానాలను 26కు తగ్గించారు (B) స్థిరంగా ఉన్న 24 స్థానాలను 26కు పెంచారు (C) అన్ని కౌన్సిళ్లకు ఒకేలా 13 స్థానాలు నిర్ణయించారు (D) స్థిరంగా ఉన్న 26 స్థానాలను కనిష్ఠం 7, గరిష్ఠం 24 పరిధికి మార్చారు

సమాధానం

(D) స్థిరంగా ఉన్న 26 స్థానాలను కనిష్ఠం 7, గరిష్ఠం 24 పరిధికి మార్చారు. గతంలో లేహ్, కార్గిల్ కౌన్సిళ్లలో ఒక్కో దానికి 26 స్థానాలు స్థిరంగా ఉండేవి. ఇప్పుడు ఎనిమిది జిల్లాలకూ కౌన్సిళ్లు రానున్నందున, జిల్లా పరిమాణాన్ని బట్టి స్థానాలు 7 నుంచి 24 మధ్య ఉండేలా సవరించారు. చిన్న జిల్లాలకు పెద్ద కౌన్సిల్ అవసరం లేదనే ఆలోచన ఈ మార్పు వెనుక ఉంది. అదనంగా మహిళలు, ప్రాతినిధ్యం లేని వర్గాల నుంచి నలుగురు సభ్యులను నామినేట్ చేస్తారు.

3. LAHDC సవరణతో హిల్ కౌన్సిల్ ఏర్పాటుకు అవకాశం పొందిన లద్దాఖ్ ఎనిమిదో జిల్లాగా 16 అక్టోబర్ 2026న ప్రకటించినది ఏది? (A) సంకూ (B) షామ్ (C) జన్‌స్కార్ (D) చాంగ్‌థాంగ్

సమాధానం

(A) సంకూ. 27 ఏప్రిల్ 2026న షామ్, నుబ్రా, చాంగ్‌థాంగ్, జన్‌స్కార్, ద్రాస్ అనే ఐదు కొత్త జిల్లాలకు LG ఆమోదం తెలపడంతో లద్దాఖ్ జిల్లాల సంఖ్య రెండు నుంచి ఏడుకు పెరిగింది. ఆ తర్వాత 16 అక్టోబర్‌న సంకూను ఎనిమిదో జిల్లాగా ప్రకటించారు. ఇతర ఆప్షన్లలోని జిల్లాలు ఏప్రిల్‌లోనే ఏర్పడినవి, కాబట్టి ‘ఎనిమిదో జిల్లా’ అనే వివరణ సంకూకే సరిపోతుంది. సవరణ నియంత్రణ ఈ ఎనిమిది జిల్లాలన్నింటికీ వర్తిస్తుంది.

4. ఈ-కామర్స్ వేదికల్లో పేలుడు పదార్థాల జాబితాలపై CCPA చర్యకు ఆధారమైన చట్టాల కలయిక ఏది? (A) పేలుడు పదార్థాల నిరోధక చట్టం, 1908తో సమాచార సాంకేతిక చట్టం, 2000 (B) ఆయుధాల చట్టం, 1959తో నిత్యావసర వస్తువుల చట్టం, 1955 (C) వినియోగదారుల రక్షణ చట్టం, 2019తో పేలుడు పదార్థాల చట్టం, 1884, అమ్మోనియం నైట్రేట్ నిబంధనలు, 2012 (D) లీగల్ మెట్రాలజీ చట్టం, 2009తో ఈ-కామర్స్ నిబంధనలు, 2020

సమాధానం

(C) వినియోగదారుల రక్షణ చట్టం, 2019తో పేలుడు పదార్థాల చట్టం, 1884, అమ్మోనియం నైట్రేట్ నిబంధనలు, 2012. CCPA వినియోగదారుల రక్షణ చట్టం, 2019 కింద ఏర్పాటైన సంస్థ కాబట్టి దాని అధికారాలు ఆ చట్టం, ఈ-కామర్స్ నిబంధనలు, 2020 నుంచే వస్తాయి. ఈ వస్తువుల అమ్మకానికి లైసెన్స్ తప్పనిసరి అని చెప్పే పేలుడు పదార్థాల చట్టం, 1884, అమ్మోనియం నైట్రేట్ నిబంధనలు, 2012లను వాటితో కలిపి చదివారు. ఆప్షన్ Aలోని 1908 చట్టం ఉగ్రవాద తరహా పేలుడు నేరాలకు శిక్షలు విధించేది, వినియోగదారుల రక్షణకు సంబంధించినది కాదు. ఈ చర్యలో 3,940 మంది అమ్మకందారులను జాబితాల నుంచి తొలగించారు.

5. SGB 2020-21 సిరీస్ VII ముందస్తు ఉపసంహరణ ధర ₹14,614ను RBI ఎలా నిర్ణయించింది? (A) అంతకుముందు మూడు పనిదినాల IBJA 999 స్వచ్ఛత బంగారం ముగింపు ధరల సాధారణ సగటుగా (B) ఉపసంహరణ రోజు అంతర్జాతీయ బంగారం ధరను డాలర్ మారకంతో గుణించి (C) బాండ్ జారీ ధరకు స్థిర వడ్డీ రేటును కలిపి (D) గత నెల రోజుల MCX ఫ్యూచర్స్ ధరల సగటుగా

సమాధానం

(A) అంతకుముందు మూడు పనిదినాల IBJA 999 స్వచ్ఛత బంగారం ముగింపు ధరల సాధారణ సగటుగా. ఇండియా బులియన్ అండ్ జువెలర్స్ అసోసియేషన్ (IBJA) ప్రకటించే 999 స్వచ్ఛత బంగారం ముగింపు ధరలను 14, 15, 16 అక్టోబర్ తేదీలకు తీసుకుని సగటు లెక్కించారు. అందుకే SGB విలువ దేశీయ బంగారం ధరతో నేరుగా ముడిపడి ఉంటుంది. బాండ్‌పై వచ్చే స్థిర వడ్డీ ఉపసంహరణ ధరలో భాగం కాదు, అది వేరుగా చెల్లిస్తారు కాబట్టి ఆప్షన్ C సరికాదు. ఆన్‌లైన్‌లో ₹5,001కి కొన్నవారికి సుమారు 192% లాభం వచ్చింది.

6. సావరిన్ గోల్డ్ బాండ్‌లను ముందస్తుగా ఉపసంహరించుకోవడానికి జారీ తేదీ నుంచి కనీసం ఎంత కాలం గడవాలి? (A) మూడేళ్లు (B) నాలుగేళ్లు (C) ఎనిమిదేళ్లు (D) ఐదేళ్లు

సమాధానం

(D) ఐదేళ్లు. SGB పూర్తి గడువు ఎనిమిదేళ్లు అయినా, జారీ అయిన ఐదేళ్ల తర్వాత వడ్డీ చెల్లింపు తేదీల్లో ముందస్తు ఉపసంహరణకు అవకాశం ఇస్తారు. 2020-21 సిరీస్ VII బాండ్లు ఈ ఐదేళ్ల గడువు దాటినందునే 19 అక్టోబర్ 2026న ఉపసంహరణ కిటికీ తెరుచుకుంది. ఎనిమిదేళ్లు పూర్తి గడువు (maturity) మాత్రమే, ముందస్తు ఉపసంహరణకు కనీస కాలం కాదు. ఈ తేడాను గమనిస్తే ఆప్షన్ C పొరపాటు అని తెలుస్తుంది.

7. 19 అక్టోబర్ 2026న CBIC, న్యూజిలాండ్ కస్టమ్స్ సర్వీస్ కుదుర్చుకున్న సహకార పత్రం ప్రధాన ఉద్దేశం ఏమిటి? (A) రెండు దేశాల కస్టమ్స్ సుంకాలను ఒకే రేటుకు సమం చేయడం (B) సరుకులు క్లియర్ కావడానికి ముందే మూల సమాచారాన్ని ఎలక్ట్రానిక్‌గా పంచుకుని రాయితీ అర్హతను తనిఖీ చేయడం (C) న్యూజిలాండ్ పాల ఉత్పత్తులకు భారత మార్కెట్‌లో సుంకరహిత ప్రవేశం కల్పించడం (D) కస్టమ్స్ అధికారులకు రెండు దేశాల మధ్య శిక్షణ మార్పిడి కార్యక్రమం

సమాధానం

(B) సరుకులు క్లియర్ కావడానికి ముందే మూల సమాచారాన్ని ఎలక్ట్రానిక్‌గా పంచుకుని రాయితీ అర్హతను తనిఖీ చేయడం. FTA కింద తక్కువ సుంకం పొందాలంటే వస్తువు భాగస్వామ్య దేశంలోనే తయారైందని నిరూపించాలి. ఈ మూల సమాచారం ముందుగానే అందడం వల్ల కస్టమ్స్ అధికారులు వేగంగా తనిఖీ చేయగలరు, వ్యాపారులకు కూడా స్పష్టత పెరుగుతుంది. ఆప్షన్ C తప్పు, ఎందుకంటే పాడి రంగాన్ని భారత్ FTAలో రక్షిత రంగంగానే ఉంచింది. ఈ పత్రంపై CBIC ఛైర్మన్ వివేక్ చతుర్వేది, క్రిస్టీన్ స్టీవెన్‌సన్ సంతకాలు చేశారు.

8. భారత్ తిరస్కరించిన తీర్మానాలను ఆమోదించిన OIC విదేశాంగ మంత్రుల మండలి సమావేశం 17-18 అక్టోబర్ 2026న ఎక్కడ జరిగింది? (A) జెద్దా (B) ఇస్లామాబాద్ (C) బాగ్దాద్ (D) ఇస్తాంబుల్

సమాధానం

(C) బాగ్దాద్. ఇస్లామిక్ సహకార సంస్థ (OIC) విదేశాంగ మంత్రుల మండలి సమావేశం ఈసారి ఇరాక్ రాజధాని బాగ్దాద్‌లో జరిగింది. అక్కడి తీర్మానాల్లో భారత్‌పై చేసిన ప్రస్తావనలు దురుద్దేశపూర్వకమైనవని, పాకిస్తాన్ వాటి వెనుక ఉందని MEA 19 అక్టోబర్‌న ప్రకటించింది. జెద్దాలో OIC ప్రధాన కార్యాలయం ఉన్నందున అది ఆకర్షణీయమైన తప్పు ఆప్షన్ అవుతుంది, కానీ ఈ సమావేశ వేదిక అది కాదు. భారత అంతర్గత విషయాలపై OICకి వ్యాఖ్యానించే అర్హత లేదని భారత్ స్పష్టం చేసింది.

9. 19 అక్టోబర్ 2026న మొదలైన AUSTRAHIND విన్యాసానికి తొలిసారి పరిశీలకులను పంపిన దేశం ఏది? (A) జపాన్ (B) ఇండోనేషియా (C) అమెరికా (D) న్యూజిలాండ్

సమాధానం

(D) న్యూజిలాండ్. భారత్-ఆస్ట్రేలియా సైన్యాల ఐదో AUSTRAHIND విన్యాసానికి న్యూజిలాండ్ తొలిసారి పరిశీలక బృందాన్ని పంపింది. తిరువనంతపురం ఫారిన్ ట్రైనింగ్ నోడ్‌లో 1 నవంబర్ వరకు జరిగే ఈ విన్యాసంలో రెండు దేశాల నుంచి సుమారు 120 మంది చొప్పున సైనికులు పాల్గొంటున్నారు. ద్వీప, తీర ప్రాంతాల్లో ఉప-సంప్రదాయ కార్యకలాపాలు దీని ఇతివృత్తం. జపాన్, అమెరికా వంటి దేశాలు ఇతర బహుళపక్ష విన్యాసాల్లో భాగస్వాములు, AUSTRAHINDలో కాదు.

10. ఆసియా పారా గేమ్స్ 2026లో మహిళల 10 మీటర్ల ఎయిర్ రైఫిల్ స్టాండింగ్ SH1లో 250.0 పాయింట్ల గేమ్స్ రికార్డుతో స్వర్ణం గెలిచినది ఎవరు? (A) మోనా అగర్వాల్ (B) అవని లేఖరా (C) రుబీనా ఫ్రాన్సిస్ (D) శీతల్ దేవి

సమాధానం

(A) మోనా అగర్వాల్. 19 అక్టోబర్‌న జరిగిన పూర్తి భారతీయ ఫైనల్‌లో మోనా అగర్వాల్ 250.0 పాయింట్లతో స్వర్ణం గెలవగా, అవని లేఖరా 249.6తో రజతం సాధించారు. కేవలం 0.4 పాయింట్ల తేడాతో ఫలితం తేలింది, ఇవే ఈ గేమ్స్‌లో భారత్‌కు తొలి పతకాలు. అవని 2022 హాంగ్‌జౌలో ఇదే విభాగంలో స్వర్ణం గెలిచినందున ఆమె పేరు ఆకర్షణీయమైన తప్పు ఆప్షన్. శీతల్ దేవి ఆర్చరీ క్రీడాకారిణి, షూటింగ్‌కు సంబంధం లేదు.

11. ఆసియా పారా గేమ్స్ 2026 కాంపౌండ్ మిక్స్‌డ్ టీమ్ ర్యాంకింగ్‌లో 1,402 పాయింట్లతో ప్రపంచ రికార్డు నెలకొల్పిన భారత జోడీ ఏది? (A) శీతల్ దేవి, రాకేష్ కుమార్ (B) పాయల్ నాగ్, రాకేష్ కుమార్ (C) శీతల్ దేవి, తోమన్ కుమార్ (D) సరితా, తోమన్ కుమార్

సమాధానం

(C) శీతల్ దేవి, తోమన్ కుమార్. శీతల్ దేవి, తోమన్ కుమార్ కలిసి 1,402 పాయింట్లు సాధించి కొత్త ప్రపంచ రికార్డు నెలకొల్పారు. పాత రికార్డు 1,400 అహ్మదాబాద్ వరల్డ్ పారా ఆర్చరీ సిరీస్‌లో శీతల్ దేవి, రాకేష్ కుమార్ జోడీ పేరిట ఉండేది, అందుకే ఆప్షన్ A దగ్గరి తప్పు సమాధానం. అదే రోజు శీతల్ వ్యక్తిగత ర్యాంకింగ్ రౌండ్‌లో 720కి 704 పాయింట్లతో ప్రపంచ రికార్డును సమం చేశారు. అంటే ఒకే రోజు వ్యక్తిగత, జట్టు విభాగాల్లో రెండు రికార్డుల్లో ఆమె భాగమయ్యారు.

12. ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో MPTC, ZPTC ఎన్నికలను నిర్వహించే రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘానికి రాజ్యాంగంలో ఏ అధికరణ ఆధారం? (A) అధికరణ 324 (B) అధికరణ 243K (C) అధికరణ 243ZA (D) అధికరణ 243I

సమాధానం

(B) అధికరణ 243K. 73వ రాజ్యాంగ సవరణ (1992) ద్వారా చేర్చిన అధికరణ 243K పంచాయతీరాజ్ సంస్థల ఎన్నికల నిర్వహణ బాధ్యతను రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘానికి అప్పగించింది. MPTC, ZPTC స్థానాలు మండల, జిల్లా పరిషత్‌లకు చెందినవి కాబట్టి ఇవి పంచాయతీరాజ్ ఎన్నికలే. అధికరణ 243ZA మున్సిపాలిటీల ఎన్నికలకు అదే సంఘాన్ని వర్తింపజేస్తుంది, అధికరణ 324 పార్లమెంట్, శాసనసభల ఎన్నికలు నిర్వహించే భారత ఎన్నికల సంఘానిది. 19 అక్టోబర్‌న వెలువడిన ఈ నోటిఫికేషన్ ప్రకారం పోలింగ్ 3 నవంబర్‌న జరుగుతుంది.

త్వరిత పునశ్చరణ

• ఉత్తరాఖండ్ గవర్నర్ — ధల్ సింగ్ బిసేన్; ప్రమాణం చేయించినది తాత్కాలిక CJ మనోజ్ కుమార్ తివారీ; ముందున్నది గుర్మీత్ సింగ్.
• LAHDC సవరణ 2026 — 19 అక్టోబర్ నుంచి అమలు; 8 జిల్లాలకు కౌన్సిళ్లు; స్థానాలు 26 నుంచి 7-24 పరిధికి; 8వ జిల్లా సంకూ.
• CCPA — 3,940 మంది పేలుడు పదార్థాల అమ్మకందారుల తొలగింపు; రెండు వేదికలకు ₹30 లక్షల జరిమానా.
• SGB 2020-21 సిరీస్ VII — ఉపసంహరణ ధర ₹14,614; ఐదేళ్ల తర్వాత ముందస్తు ఉపసంహరణ; గడువు ఎనిమిదేళ్లు.
• CBIC-న్యూజిలాండ్ కస్టమ్స్ MoC — ఎలక్ట్రానిక్ మూల సమాచార మార్పిడి.
• OIC విదేశాంగ మంత్రుల సమావేశం — బాగ్దాద్, 17-18 అక్టోబర్; తీర్మానాలను భారత్ తిరస్కరణ.
• AUSTRAHIND 2026 — ఐదో ఎడిషన్, తిరువనంతపురం, 1 నవంబర్ వరకు; న్యూజిలాండ్ తొలిసారి పరిశీలకురాలు.
• సుమత్రా ఒరంగుటాన్ పిల్ల ఇండోనేషియాకు; ఒడిశాలో మరో ఐదు ఎదురుచూపు.
• పారా గేమ్స్ — మోనా అగర్వాల్ స్వర్ణం (250.0), అవని రజతం; శీతల్-తోమన్ 1,402 ప్రపంచ రికార్డు; తొలి రోజు 11 పతకాలు.
• AP స్థానిక ఎన్నికలు — 659 ZPTC, 9,829 MPTC; పోలింగ్ 3 నవంబర్, లెక్కింపు 5 నవంబర్.

FAQ

19 అక్టోబర్ 2026న ఉత్తరాఖండ్ గవర్నర్‌గా ఎవరు ప్రమాణ స్వీకారం చేశారు?

మధ్యప్రదేశ్‌కు చెందిన మాజీ ఎంపీ, ఆయుర్వేద వైద్యుడు ధల్ సింగ్ బిసేన్ దెహ్రాదూన్‌లోని లోక్ భవన్‌లో ప్రమాణ స్వీకారం చేశారు. తాత్కాలిక ప్రధాన న్యాయమూర్తి మనోజ్ కుమార్ తివారీ ప్రమాణం చేయించారు. ఆయన లెఫ్టినెంట్ జనరల్ గుర్మీత్ సింగ్ (రిటైర్డ్) స్థానంలో వచ్చారు.

LAHDC (సవరణ) నియంత్రణ, 2026 ద్వారా లద్దాఖ్‌లో ఏ మార్పు వచ్చింది?

ఇప్పటివరకు లేహ్, కార్గిల్‌లకే పరిమితమైన హిల్ డెవలప్‌మెంట్ కౌన్సిళ్లను ఇప్పుడు కొత్త సంకూ జిల్లాతో సహా మొత్తం ఎనిమిది జిల్లాల్లో ఏర్పాటు చేయవచ్చు. ఒక్కో కౌన్సిల్‌లో స్థానాల సంఖ్య స్థిరంగా ఉన్న 26 నుంచి కనిష్ఠం 7, గరిష్ఠం 24కు మారింది.

ఆసియా పారా గేమ్స్ 2026లో భారత్‌కు తొలి స్వర్ణం ఎవరు అందించారు?

మహిళల 10 మీటర్ల ఎయిర్ రైఫిల్ స్టాండింగ్ SH1 విభాగంలో మోనా అగర్వాల్ 250.0 పాయింట్ల గేమ్స్ రికార్డుతో స్వర్ణం గెలిచారు. అదే ఫైనల్‌లో అవని లేఖరా 249.6తో రజతం సాధించారు. ఇవే ఈ గేమ్స్‌లో భారత్‌కు దక్కిన తొలి పతకాలు.

Sources

• India TV — Dhal Singh Bisen sworn in as Uttarakhand Governor
• Free Press Journal — Bisen succeeds Gurmeet Singh
• The Tribune — Hill councils in all 8 Ladakh districts
• Greater Kashmir — LAHDC council seats rationalised
• Deccan Chronicle — CCPA delists explosives sellers
• ETV Bharat — CCPA crackdown on explosives listings
• Business Standard — SGB redemption price Rs 14,614
• Outlook Money — SGB 2020-21 Series VII premature redemption
• Zee Business — SGB premature redemption rules
• Business Standard — India-NZ origin data exchange pact
• Swarajya — CBIC and NZ Customs MoC
• The Week — India rejects OIC resolution
• Outlook — India rejects OIC resolutions on Kashmir
• GKToday — AUSTRAHIND 2026 begins
• Tripura Star News — 5th edition of AUSTRAHIND
• DD India — AUSTRAHIND 2026 in Thiruvananthapuram
• ThePrint — Baby orangutan repatriated to Indonesia
• WION — Baby orangutan returns to Indonesia
• CrackTarget — Current Affairs 19 October 2026
• The Statesman — Mona Agarwal gold, Avani Lekhara silver
• DNA India — Mona Agarwal sets Games record
• Open — Nishad Kumar’s double gold
• Wikipedia — India at the 2026 Asian Para Games
• World Archery — Sheetal Devi leads record-breaking day
• Telangana Today — Mixed team world record
• Deccan Chronicle — AP elections to 659 ZPTCs, 9,829 MPTCs
• ETV Bharat — AP local body poll schedule