క్రీస్తు శకం 1565 జనవరి 23 న జరిగిన తాలికోట యుద్ధం విజయనగర సామ్రాజ్య వైభవానికి చావుదెబ్బ కొట్టింది. దీనినే రాక్షసి-తంగడి యుద్ధం లేదా బన్నిహట్టి యుద్ధం అంటారు.
- యుద్ధ నేపథ్యం మరియు కారణాలు:
- సదాశివరాయలు నామమాత్రపు రాజుగా ఉండగా, అళియ రామరాయలు సర్వాధికారాలు చెలాయించాడు.
- రామరాయలు దక్కన్ సుల్తానేట్ల మధ్య అంతర్గత విభేదాలు సృష్టించి వారిపై ఆధిపత్యం చేయాలని చూశాడు.
- ఈ కుతంత్రాలను గ్రహించిన దక్కన్ సుల్తానులు ఏకమై విజయనగరానికి వ్యతిరేకంగా బలమైన కూటమి కట్టారు.
- దక్కన్ సుల్తానుల కూటమి:
- బీజాపూర్, గోల్కొండ, అహ్మద్నగర్, బీదర్ సుల్తానులు ఏకమయ్యారు (బేరార్ సుల్తానేట్ ఈ కూటమిలో చేరలేదు).
- యుద్ధంలో రామరాయలు బంధించబడి హుస్సేన్ నిజాం షా చేతిలో సంహరించబడ్డాడు.
- విజేతలైన సుల్తానులు రాజధాని హంపిని నెలల తరబడి దోచుకుని నేలమట్టం చేశారు.
- ఆరవీటి వంశం మరియు అంతం:
- రామరాయల సోదరుడు తిరుమలరాయలు సదాశివరాయలతో కలిసి పెనుగొండకు పారిపోయి ఆరవీటి వంశాన్ని ప్రారంభించాడు.
- ఈ వంశపు చివరి పాలకుడు మూడవ శ్రీరంగరాయలు (క్రీ.శ. 1646); ఆయనతో విజయనగర సామ్రాజ్యం అంతరించింది.