29 అక్టోబర్ 2026 కరెంట్ అఫైర్స్: రెండో త్రైమాసిక వృద్ధి 7.35% అంచనా, హైవే లోకల్ పాస్, గ్రీన్ హైడ్రోజన్ ఒప్పందాలు

29 October 2026 current affairs in Telugu: 29 అక్టోబర్ 2026న ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ రెండో త్రైమాసిక వృద్ధిని 7.35%గా అంచనా వేయగా, జాతీయ రహదారుల టోల్ ప్లాజాల దగ్గర నివసించేవారి కోసం కొత్త కన్సెషనల్ లోకల్ పాస్ వివరాలు వెల్లడయ్యాయి. గ్రీన్ హైడ్రోజన్ ఆఫ్‌టేక్ ఒప్పందాలు 5,55,610 MTPAకు చేరాయని MNRE ప్రకటించింది, NCDC సర్వసభ్య మండలి సమావేశం జరిగింది. అర్నబ్ తుపాను ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో 14 జిల్లాల్లో పంటలను దెబ్బతీయగా, తెలంగాణ విద్యుత్ పునరుద్ధరణ బృందాలను పంపింది.

జాతీయ అంశాలు

టోల్ ప్లాజాల దగ్గర నివసించేవారికి కన్సెషనల్ లోకల్ పాస్

జాతీయ రహదారి టోల్ ప్లాజాకు 20 కి.మీ. లోపు నివసించే వాణిజ్యేతర ప్రైవేట్ వాహన యజమానుల కోసం కేంద్ర రోడ్డు రవాణా, రహదారుల మంత్రిత్వ శాఖ కొత్త వార్షిక పాస్‌ను నోటిఫై చేసింది (The Tribune).

• రుసుము: పురపాలక లేదా స్థానిక పట్టణ పరిధి బయట ఉన్న ప్లాజాకు ఏటా ₹1,500, ఆ పరిధి లోపల ఉన్న ప్లాజాకు ఏటా ₹3,000 చెల్లించాలి.
• అమలు తేదీలు: అర్హమైన ప్లాజాల్లో 1 నవంబర్ 2026 నుంచి, రాజ్‌మార్గ్‌యాత్ర యాప్ ద్వారా 1 డిసెంబర్ 2026 నుంచి ఈ పాస్ లభిస్తుంది.
• షరతులు: వాహనానికి పనిచేసే FASTag ఉండాలి. పాస్ జారీ చేసిన ఒక్క ప్లాజాలోనే చెల్లుతుంది, మరొకరికి బదిలీ చేయడం కుదరదు.
• మినహాయింపులు: క్లోజ్డ్ యూజర్-ఫీ విధానం ఉన్న రహదారులు, ఎక్స్‌ప్రెస్‌వేలలో, సర్వీస్ రోడ్డు లేదా ప్రత్యామ్నాయ మార్గం ఉన్న చోట ఈ పాస్ వర్తించదు.
• చట్టపరమైన ఆధారం: జాతీయ రహదారుల చట్టం, 1956 కింద జాతీయ రహదారుల రుసుము (ఐదో సవరణ) నియమాలు, 2026 ద్వారా దీన్ని తెచ్చారు. రేట్లను ఏటా ఏప్రిల్ 1 నుంచి సవరించవచ్చు.

పరీక్షల కోణం: దేశంలో ఇప్పటికే 13 కోట్లకు పైగా FASTagలు జారీ అయ్యాయి, కాబట్టి ఈ పాస్ డిజిటల్ టోల్ వ్యవస్థపైనే ఆధారపడి పనిచేస్తుంది. ధరలోని ₹1,500, ₹3,000 తేడా పట్టణ పరిధిపై ఆధారపడుతుందనే అంశం ప్రశ్నగా రావచ్చు.

ఆర్థిక వ్యవస్థ, బ్యాంకింగ్

రెండో త్రైమాసిక వృద్ధి 7.35% — ఆర్థిక శాఖ నౌకాస్ట్

ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ 29 అక్టోబర్ 2026న విడుదల చేసిన నెలవారీ ఆర్థిక సమీక్షలో 2026-27 రెండో త్రైమాసిక (జులై-సెప్టెంబర్) వాస్తవ GDP వృద్ధిని 7.35%గా అంచనా వేసింది (Business Today).

• మొదటి త్రైమాసికంలో నమోదైన 7.8% వృద్ధి తర్వాత కూడా ఆర్థిక వ్యవస్థ 7% పైనే వృద్ధి చెందుతోందని సమీక్ష పేర్కొంది.
• ఈ 7.35% అంకె అధికారిక గణాంకం కాదు, ఆర్థిక శాఖ నౌకాస్టింగ్ నమూనా ద్వారా వేసిన ముందస్తు అంచనా మాత్రమే.
• రెండో త్రైమాసిక అధికారిక అంచనాను గణాంకాలు, కార్యక్రమాల అమలు మంత్రిత్వ శాఖ (MoSPI) నవంబర్ 30న విడుదల చేస్తుంది.

పరీక్షల కోణం: నౌకాస్టింగ్ అంటే అందుబాటులో ఉన్న తాజా సూచికలతో ప్రస్తుత కాలపు వృద్ధిని ముందుగానే అంచనా వేయడం. GDP లెక్కింపు ప్రాథమికాల కోసం GDP, GNP మధ్య తేడా వ్యాసం చూడండి.

NCDC 93వ సర్వసభ్య మండలి సమావేశం

జాతీయ సహకార అభివృద్ధి సంస్థ (NCDC) 93వ సర్వసభ్య మండలి సమావేశం 29 అక్టోబర్ 2026న న్యూఢిల్లీలో సహకార శాఖ మంత్రి అమిత్ షా అధ్యక్షతన జరిగింది (DD News).

• 2025-26 పనితీరు: NCDC ₹1,55,408 కోట్ల ప్రాజెక్టులను మంజూరు చేసి, ₹1,27,596 కోట్లు పంపిణీ చేసింది. 2020-21లో పంపిణీ ₹24,733 కోట్లు మాత్రమే, అంటే సుమారు ఐదు రెట్లు పెరిగింది.
• ఆర్థిక ఆరోగ్యం: నికర లాభం ₹1,475 కోట్లు, రుణ వసూళ్ల రేటు 99.84%, నికర NPAలు సున్నా.
• సహకార మంత్రిత్వ శాఖ ఏర్పాటైనప్పటి నుంచి 25 అక్టోబర్ 2026 వరకు NCDC మొత్తం ₹4,14,586 కోట్లు సహకార సంస్థలకు అందించింది.
• లక్ష్యాలు: 2026-27లో ₹1.70 లక్షల కోట్లు, 2027-28లో ₹2.10 లక్షల కోట్లు, 2028-29లో ₹2.50 లక్షల కోట్ల పంపిణీ.

పరీక్షల కోణం: సహకార సంస్థలకు రుణాలు ఇచ్చే అత్యున్నత ఆర్థిక సంస్థ NCDC, ఇది సహకార మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలో పనిచేస్తుంది. సున్నా నికర NPA, 99.84% వసూళ్లు బ్యాంకింగ్ పరీక్షల్లో ప్రశ్నలుగా రావచ్చు.

SBI సైబర్ భద్రత ఉత్కృష్ట కేంద్రం ‘CyRIS’

స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా ముంబైలో ‘CyRIS’ అనే సైబర్ భద్రత ఉత్కృష్ట కేంద్రాన్ని 26 అక్టోబర్ 2026న ప్రారంభించింది. ఆర్థిక సేవల విభాగం కార్యదర్శి సంజయ్ లోహియా దీన్ని ప్రారంభించగా, SBI ఛైర్మన్ చల్లా శ్రీనివాసులు శెట్టి పాల్గొన్నారు (Elets BFSI).

• మూడు స్తంభాలు: THINK (సైబర్ విధానం, శిక్షణ, అవగాహన), INNOVATE (పరిశోధన, ప్రయోగాత్మక పరిష్కారాలు), DEFEND (చురుకైన రక్షణ, ముప్పుల వేట).
• ముప్పుల సమాచారం, డిజిటల్ ఫోరెన్సిక్స్, మాల్‌వేర్ విశ్లేషణ, ఎథికల్ హ్యాకింగ్, మోసాల విశ్లేషణ, AI భద్రత, క్వాంటం-సురక్షిత సాంకేతికతలపై ఈ కేంద్రం దృష్టి పెడుతుంది.

పరీక్షల కోణం: డిజిటల్ చెల్లింపులు పెరిగే కొద్దీ బ్యాంకులపై సైబర్ దాడుల ముప్పు కూడా పెరుగుతుంది. విధానం, పరిశోధన, రక్షణను ఒకే వేదికపైకి తేవడమే CyRIS ప్రత్యేకత.

అంతర్జాతీయ అంశాలు

జపాన్ మాజీ ప్రధాని యసువో ఫుకుడా మృతి

జపాన్ మాజీ ప్రధాని యసువో ఫుకుడా 90 ఏళ్ల వయసులో గుండె వైఫల్యంతో 22 అక్టోబర్ 2026న టోక్యోలో మరణించారని అధికార లిబరల్ డెమొక్రాటిక్ పార్టీ ప్రకటించింది (Nippon.com).

• ఆయన 2007-2008లో సుమారు ఏడాది పాటు ప్రధానిగా పనిచేశారు. 2008లో హొక్కైడోలోని తోయాకోలో జరిగిన G8 శిఖరాగ్ర సదస్సుకు అధ్యక్షత వహించారు.
• మాజీ ప్రధాని టకియో ఫుకుడా కుమారుడైన ఆయన, తండ్రి తర్వాత ప్రధాని అయిన జపాన్ తొలి రెండో తరం ప్రధానిగా గుర్తింపు పొందారు (Nikkei Asia).
• తన స్వల్ప పదవీకాలంలో చైనాతో సహా పొరుగు ఆసియా దేశాలతో సంబంధాల మెరుగుదలకు ప్రయత్నించారు.

రక్షణ

సైనిక వ్యవహారాల విభాగంలో తొలి IAF అదనపు కార్యదర్శి

ఎయిర్ మార్షల్ విక్రమ్ గౌర్ రక్షణ మంత్రిత్వ శాఖలోని సైనిక వ్యవహారాల విభాగం (DMA)లో అదనపు కార్యదర్శిగా నియమితులయ్యారు. ఈ పదవి చేపట్టిన తొలి భారత వైమానిక దళ అధికారి ఆయనే, ఇంతకు ముందు సైన్యం, నౌకాదళ అధికారులు మాత్రమే దీన్ని నిర్వహించారు (ANI).

• అక్టోబర్ 2024 నుంచి ఆయన DMAలోనే సంయుక్త కార్యదర్శి (ఎయిర్ అండ్ స్టాఫ్ డ్యూటీస్)గా పనిచేస్తున్నారు.
• డిసెంబర్ 2023 నుంచి అక్టోబర్ 2024 వరకు జమ్మూ కశ్మీర్, లద్దాఖ్ ఎయిర్ ఆఫీసర్ కమాండింగ్‌గా ఉన్నారు, జులై 2026లో ఎయిర్ మార్షల్‌గా పదోన్నతి పొందారు.

పరీక్షల కోణం: త్రివిధ దళాల సమన్వయం కోసమే DMAను ఏర్పాటు చేశారు, కాబట్టి ఆ విభాగంలో మూడు దళాల అధికారులకు ప్రాతినిధ్యం దక్కడం ముఖ్యమైన పరిణామం.

నెక్స్ట్ జనరేషన్ ఆఫ్‌షోర్ పెట్రోల్ వెసెల్ ‘సృష్టి’ జలప్రవేశం

గోవా షిప్‌యార్డ్ లిమిటెడ్ (GSL) భారత నౌకాదళం కోసం నిర్మిస్తున్న నెక్స్ట్ జనరేషన్ ఆఫ్‌షోర్ పెట్రోల్ వెసెల్ (NGOPV) ‘సృష్టి’ (యార్డ్ 1283)ని 27 అక్టోబర్ 2026న గోవాలోని వడ్డెం వద్ద జలప్రవేశం చేయించింది (Defence Watch).

• సందీపా సహాయ్ నౌకను జలప్రవేశం చేయించగా, రక్షణ ఆర్థిక కార్యదర్శి విశ్వజిత్ సహాయ్ ముఖ్య అతిథిగా హాజరయ్యారు.
• మొత్తం 11 నౌకల NGOPV కార్యక్రమంలో 7 నౌకలు GSL, 4 నౌకలు కోల్‌కతాలోని GRSE నిర్మిస్తున్నాయి. ‘సృష్టి’ అంటే సంస్కృతంలో ‘సృజన’ అని అర్థం.
• సముద్ర నిఘా, గాలింపు-రక్షణ, ఆఫ్‌షోర్ ఆస్తుల రక్షణ, సముద్రపు దొంగల నిరోధం ఈ నౌకల ప్రధాన పనులు.

పరీక్షల కోణం: జలప్రవేశం (లాంచ్) అంటే నిర్మాణంలో ఒక దశ మాత్రమే, నౌకను దళంలోకి చేర్చడం (కమిషనింగ్) పరికరాల అమరిక, పరీక్షల తర్వాతే జరుగుతుంది.

పర్యావరణం, శక్తి

గ్రీన్ హైడ్రోజన్ ఆఫ్‌టేక్ ఒప్పందాలు 5,55,610 MTPA

అక్టోబర్ 2026 నాటికి భారత కంపెనీలు ఏటా 5,55,610 మెట్రిక్ టన్నుల (MTPA) గ్రీన్ హైడ్రోజన్ సరఫరాకు ఆఫ్‌టేక్ ఒప్పందాలు కుదుర్చుకున్నాయని, ఇది ప్రపంచంలోనే అత్యధికమని కొత్త, పునరుత్పాదక ఇంధన మంత్రిత్వ శాఖ (MNRE) 29 అక్టోబర్ 2026న తెలిపింది (Business Standard).

• 2023లో జాతీయ గ్రీన్ హైడ్రోజన్ మిషన్ ప్రారంభమైనప్పటి నుంచి మొత్తం 23 ఒప్పందాలు కుదిరాయి. వాటిలో 18 ఒప్పందాలు 2026లోనే కుదిరి, 4 లక్షల MTPAకు పైగా సరఫరాను కవర్ చేస్తున్నాయి.
• మొత్తం పరిమాణంలో 70%కు పైగా ఎగుమతుల కోసమే ఉద్దేశించినది.
• ఈ ప్రాజెక్టులకు సుమారు ₹90,000 కోట్ల ($9.5 బిలియన్) పెట్టుబడి అవసరమని అంచనా (BioEnergy Times).
• 2030 నాటికి ఏటా 5 మిలియన్ టన్నుల ఉత్పత్తి అనే మిషన్ లక్ష్యంలో ఇది సుమారు 11%.

పరీక్షల కోణం: ఆఫ్‌టేక్ ఒప్పందం అంటే ఉత్పత్తి అయ్యే హైడ్రోజన్‌ను కొనుగోలు చేస్తామనే ముందస్తు హామీ, ఇది ఇంకా వాస్తవ ఉత్పత్తి కాదు. కొనుగోలుదారు ఖరారైతేనే ప్లాంట్లకు పెట్టుబడులు వస్తాయి.

మానస్ జాతీయ ఉద్యానంలో కొత్త మొక్క ‘ఓస్బెకియా అస్సామెన్సిస్’

అస్సాంలోని మానస్ జాతీయ ఉద్యానంలో మెలాస్టోమాటేసి కుటుంబానికి చెందిన Osbeckia assamensis అనే కొత్త పుష్పించే మొక్కను గుర్తించారు. గౌహతి విశ్వవిద్యాలయానికి చెందిన ప్రొఫెసర్ నమితా నాథ్, ప్రాగ్జ్యోతిష్ కళాశాలకు చెందిన బర్నాలీ దాస్ ఈ వివరాలను Phytotaxa పత్రికలో ప్రచురించారు (Assam Tribune).

• 2021 నుంచి 2025 వరకు చేసిన వృక్ష సర్వేల్లో ఈ మొక్కను గుర్తించారు. ఇది 2 నుంచి 2.5 మీటర్ల ఎత్తు పెరిగే బహువార్షిక పొద.
• దీని దగ్గరి జాతి Osbeckia nayariiలో ఒక పుష్పగుచ్ఛంలో 5 నుంచి 12 పూలే ఉంటే, కొత్త జాతిలో 30-35 పూలు ఉంటాయి.
• ఓస్బెకియా ప్రజాతిలో ఇప్పటివరకు 45 ఆమోదిత జాతులు, ఆరు రకాలు ఉన్నాయి.

క్రీడలు

ప్రపంచ U19 బాక్సింగ్‌లో ఆదిత్యకు స్వర్ణం

మాంటెనెగ్రోలోని బుద్వాలో జరిగిన వరల్డ్ బాక్సింగ్ U19 ఛాంపియన్‌షిప్స్ 2026లో ఆదిత్య పురుషుల 55 కిలోల విభాగంలో స్వర్ణం గెలిచాడు. 27 అక్టోబర్‌న జరిగిన ఫైనల్‌లో రష్యాకు చెందిన ఇస్లాం మగోమెడోవ్‌ను 4-1తో ఓడించాడు (IANS).

• మేఘా శెయోకాండ్ మహిళల 80 కిలోల విభాగంలో రజతం గెలిచింది, ఫైనల్‌లో రష్యాకు చెందిన ఎకటెరినా ఫ్రొలోవా చేతిలో 0-5తో ఓడింది.
• హర్షిక (మహిళల 65 కిలోలు), ప్రాచీ తోకస్ (మహిళల 80+ కిలోలు) కాంస్యాలు సాధించడంతో భారత్ మొత్తం నాలుగు పతకాలతో ముగించింది.
• ఐదు స్వర్ణాలతో రష్యా పతకాల పట్టికలో అగ్రస్థానంలో నిలిచింది.

రాష్ట్ర అంశాలు (AP & TS)

అర్నబ్ తుపాను — ఏపీలో 2.24 లక్షల హెక్టార్లలో పంట నష్టం

28 అక్టోబర్‌న గంటకు 125-135 కి.మీ. వేగంతో వీచిన గాలులతో తీరం దాటిన అర్నబ్ తుపాను ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో 14 జిల్లాల్లో 2.24 లక్షల హెక్టార్ల పంటలను దెబ్బతీసింది. సుమారు 3.45 లక్షల మంది రైతులు నష్టపోయారని ప్రాథమిక అంచనా (The Pioneer).

• జిల్లాల వారీగా: అత్యధికంగా పశ్చిమ గోదావరిలో 76,176 హెక్టార్లు, తర్వాత డాక్టర్ బి.ఆర్. అంబేద్కర్ కోనసీమలో 44,232 హెక్టార్లు, కాకినాడలో 42,222 హెక్టార్లు దెబ్బతిన్నాయి.
• తూర్పు గోదావరిలో 29,866 హెక్టార్లు, కృష్ణాలో 22,339 హెక్టార్ల పంటలు నష్టపోయాయి.
• ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడు గురువారం ఏరియల్ సర్వే చేయగా, కేంద్ర హోంమంత్రి అమిత్ షా ఆయనతో ఫోన్‌లో మాట్లాడారు.

పరీక్షల కోణం: తుపాను తీరం దాటిన ప్రాంతానికి దగ్గరగా ఉన్న గోదావరి డెల్టా జిల్లాల్లోనే నష్టం ఎక్కువగా ఉంది. జిల్లాల వారీ నష్టం, రైతుల సంఖ్య వంటి అంకెలు రాష్ట్ర స్థాయి పరీక్షల్లో అడగవచ్చు.

ఏపీకి తెలంగాణ విద్యుత్ పునరుద్ధరణ బృందాలు

తుపానుతో దెబ్బతిన్న ఆంధ్రప్రదేశ్‌కు తెలంగాణ ప్రభుత్వం SPDCL సిబ్బందితో కూడిన విద్యుత్ పునరుద్ధరణ బృందాలను 29 అక్టోబర్ 2026న పంపింది (Telangana Today).

• ఏపీ ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడు, ఇంధన శాఖ మంత్రి గొట్టిపాటి రవి తెలంగాణ ఉపముఖ్యమంత్రి, ఇంధన శాఖ మంత్రి భట్టి విక్రమార్కను అభ్యర్థించారు.
• ముఖ్యమంత్రి రేవంత్ రెడ్డితో సంప్రదించిన తర్వాత భట్టి విక్రమార్క సహాయానికి అంగీకరించారు. అనకాపల్లి, విశాఖపట్నం, విజయనగరం, శ్రీకాకుళం వంటి జిల్లాల్లో విద్యుత్ వ్యవస్థ దెబ్బతింది.

పరీక్షల కోణం: విపత్తు సమయంలో పొరుగు రాష్ట్రాల మధ్య సహకారానికి ఇది ఉదాహరణ. డిస్కంల సిబ్బందిని పంపడం ద్వారా విద్యుత్ సరఫరా త్వరగా పునరుద్ధరించవచ్చు.

ప్రాక్టీస్ ప్రశ్నలు

1. పురపాలక పరిధి లోపల ఉన్న జాతీయ రహదారి టోల్ ప్లాజాకు 20 కి.మీ. లోపు నివసించే ప్రైవేట్ కారు యజమానికి కొత్త కన్సెషనల్ లోకల్ పాస్ ఏ షరతులతో లభిస్తుంది? (A) ఏటా ₹1,500, జారీ చేసిన ఒక్క ప్లాజాలోనే చెల్లుతుంది (B) ఏటా ₹1,500, అన్ని జాతీయ రహదారి ప్లాజాల్లో చెల్లుతుంది (C) ఏటా ₹3,000, జారీ చేసిన ఒక్క ప్లాజాలోనే చెల్లుతుంది (D) ఏటా ₹3,000, అన్ని జాతీయ రహదారి ప్లాజాల్లో చెల్లుతుంది

సమాధానం

(C) ఏటా ₹3,000, జారీ చేసిన ఒక్క ప్లాజాలోనే చెల్లుతుంది. లోకల్ పాస్ ధర ప్లాజా ఎక్కడ ఉందనే దానిపై ఆధారపడుతుంది: పురపాలక లేదా పట్టణ పరిధి లోపల ఉన్న ప్లాజాకు ₹3,000, బయట ఉన్న ప్లాజాకు ₹1,500. ఈ పాస్ స్థానికంగా రోజూ ఒకే ప్లాజా దాటే వారి కోసం రూపొందించినది, అందుకే అది జారీ అయిన ఒక్క ప్లాజాలోనే పనిచేస్తుంది, బదిలీ కూడా కుదరదు. ₹1,500 ఎంపిక ధర పరంగా దగ్గరగా అనిపించినా అది పట్టణ పరిధి బయటి ప్లాజాలకు మాత్రమే వర్తిస్తుంది. దేశమంతా చెల్లే పాస్ అనే ఎంపికలు ఈ పథకం స్థానిక స్వభావానికి విరుద్ధం.

2. ఎయిర్ మార్షల్ విక్రమ్ గౌర్‌ను సైనిక వ్యవహారాల విభాగం (DMA)లో అదనపు కార్యదర్శిగా నియమించడం ఎందుకు ప్రత్యేకంగా నిలిచింది? (A) ఆ పదవి చేపట్టిన తొలి వైమానిక దళ అధికారి కావడం వల్ల (B) ఆ పదవి చేపట్టిన తొలి నౌకాదళ అధికారి కావడం వల్ల (C) DMAకు తొలి పూర్తిస్థాయి కార్యదర్శి కావడం వల్ల (D) త్రివిధ దళాల తొలి సంయుక్త కమాండర్ కావడం వల్ల

సమాధానం

(A) ఆ పదవి చేపట్టిన తొలి వైమానిక దళ అధికారి కావడం వల్ల. DMAలో అదనపు కార్యదర్శి పదవిని ఇప్పటివరకు సైన్యం, నౌకాదళ అధికారులు మాత్రమే నిర్వహించారు. విక్రమ్ గౌర్ నియామకంతో తొలిసారిగా భారత వైమానిక దళానికి ఈ స్థాయిలో ప్రాతినిధ్యం దక్కింది. ఆయన అక్టోబర్ 2024 నుంచి అదే విభాగంలో సంయుక్త కార్యదర్శి (ఎయిర్ అండ్ స్టాఫ్ డ్యూటీస్)గా పనిచేసిన అనుభవం ఉన్నవారు. నౌకాదళ అధికారులు ఇంతకు ముందే ఈ పదవిలో ఉన్నారు కాబట్టి ‘తొలి నౌకాదళ అధికారి’ అనే ఎంపిక తప్పు.

3. 29 అక్టోబర్ 2026న ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ నెలవారీ సమీక్షలో 2026-27 రెండో త్రైమాసిక GDP వృద్ధి గురించి వెల్లడైన అంశం ఏది? (A) 7.8% వృద్ధి, MoSPI విడుదల చేసిన అధికారిక అంచనా (B) 7.35% వృద్ధి, MoSPI విడుదల చేసిన అధికారిక అంచనా (C) 7.8% వృద్ధి, ఆర్థిక శాఖ నౌకాస్టింగ్ నమూనా అంచనా (D) 7.35% వృద్ధి, ఆర్థిక శాఖ నౌకాస్టింగ్ నమూనా అంచనా

సమాధానం

(D) 7.35% వృద్ధి, ఆర్థిక శాఖ నౌకాస్టింగ్ నమూనా అంచనా. ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ తన నౌకాస్టింగ్ నమూనా ద్వారా జులై-సెప్టెంబర్ త్రైమాసిక వృద్ధిని 7.35%గా ముందుగానే అంచనా వేసింది. నౌకాస్టింగ్ అంటే తాజా పారిశ్రామిక, ఇంధన, పన్ను వసూళ్ల వంటి సూచికలతో ప్రస్తుత కాలపు వృద్ధిని అంచనా వేయడం. 7.8% అనేది మొదటి త్రైమాసికంలో నమోదైన వృద్ధి, రెండో త్రైమాసికానిది కాదు. అధికారిక రెండో త్రైమాసిక అంచనాను MoSPI నవంబర్ 30న విడుదల చేస్తుంది, కాబట్టి దీన్ని అధికారిక గణాంకంగా చెప్పడం సరికాదు.

4. 29 అక్టోబర్ 2026న అమిత్ షా అధ్యక్షతన 93వ సర్వసభ్య మండలి సమావేశం జరిపి, 2025-26లో సున్నా నికర NPA, 99.84% రుణ వసూళ్లు నమోదు చేసినట్లు వెల్లడించిన సంస్థ ఏది? (A) జాతీయ వ్యవసాయ, గ్రామీణాభివృద్ధి బ్యాంకు (NABARD) (B) జాతీయ సహకార అభివృద్ధి సంస్థ (NCDC) (C) జాతీయ వ్యవసాయ సహకార మార్కెటింగ్ సమాఖ్య (NAFED) (D) జాతీయ సహకార ఎగుమతుల సంస్థ (NCEL)

సమాధానం

(B) జాతీయ సహకార అభివృద్ధి సంస్థ (NCDC). NCDC సహకార సంస్థల ప్రాజెక్టులకు రుణాలు ఇచ్చే సంస్థ, ఇది సహకార మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలో పనిచేస్తుంది, అందుకే సహకార మంత్రి అమిత్ షా దీని మండలి సమావేశానికి అధ్యక్షత వహించారు. 2025-26లో ఇది ₹1,27,596 కోట్లు పంపిణీ చేసి, ₹1,475 కోట్ల నికర లాభం ఆర్జించింది. NABARD కూడా గ్రామీణ రుణ సంస్థే అయినా అది వ్యవసాయ, గ్రామీణ రుణాలకు రీఫైనాన్స్ ఇచ్చే అభివృద్ధి బ్యాంకు, ఈ సమావేశానికి సంబంధం లేదు. NAFED, NCEL సహకార రంగంలో మార్కెటింగ్, ఎగుమతుల సంస్థలు, రుణ పంపిణీ సంస్థలు కావు.

5. SBI ముంబైలో ప్రారంభించిన సైబర్ భద్రత ఉత్కృష్ట కేంద్రం ‘CyRIS’ ఏ మూడు స్తంభాలపై ఆధారపడి పనిచేస్తుంది? (A) THINK, INNOVATE, DEFEND (B) DETECT, PROTECT, RESPOND (C) LEARN, BUILD, SECURE (D) PLAN, TRAIN, DEFEND

సమాధానం

(A) THINK, INNOVATE, DEFEND. CyRIS లో THINK భాగం సైబర్ విధానం, శిక్షణ, అవగాహనను చూస్తుంది. INNOVATE భాగం పరిశోధన, ప్రయోగాత్మక పరిష్కారాలపై, DEFEND భాగం చురుకైన రక్షణ, ముప్పుల వేటపై పనిచేస్తుంది. విధానం నుంచి వాస్తవ రక్షణ వరకు అన్నింటినీ ఒకే వేదికపైకి తేవడమే ఈ నిర్మాణం ఉద్దేశం. DETECT, PROTECT, RESPOND వంటి పదాలు సాధారణ సైబర్ భద్రత చట్రాల్లో కనిపించినా, CyRIS అధికారికంగా ప్రకటించిన స్తంభాలు అవి కావు.

6. అక్టోబర్ 2026 నాటికి భారత్ కుదుర్చుకున్న 5,55,610 MTPA గ్రీన్ హైడ్రోజన్ ఆఫ్‌టేక్ ఒప్పందాల గురించి సరైన వివరణ ఏది? (A) 2030 మిషన్ లక్ష్యంలో సుమారు 11%, ఎక్కువ భాగం దేశీయ ఎరువుల కర్మాగారాల కోసం (B) 2030 మిషన్ లక్ష్యంలో సుమారు 70%, ఎక్కువ భాగం ఎగుమతుల కోసం (C) 2030 మిషన్ లక్ష్యంలో సుమారు 70%, ఎక్కువ భాగం దేశీయ రిఫైనరీల కోసం (D) 2030 మిషన్ లక్ష్యంలో సుమారు 11%, 70%కు పైగా ఎగుమతుల కోసం

సమాధానం

(D) 2030 మిషన్ లక్ష్యంలో సుమారు 11%, 70%కు పైగా ఎగుమతుల కోసం. జాతీయ గ్రీన్ హైడ్రోజన్ మిషన్ లక్ష్యం 2030 నాటికి ఏటా 5 మిలియన్ టన్నుల ఉత్పత్తి, దానితో పోలిస్తే 5,55,610 MTPA సుమారు 11% మాత్రమే. ఈ ఒప్పందాల పరిమాణంలో 70%కు పైగా విదేశీ కొనుగోలుదారుల కోసమే ఉద్దేశించినది. 70% అనే అంకె ఎగుమతుల వాటాకు సంబంధించినది, లక్ష్య సాధన శాతానికి కాదు, ఈ రెండింటినీ కలపడం సాధారణ తప్పు. ఆఫ్‌టేక్ ఒప్పందాలు భవిష్యత్ కొనుగోలు హామీలు మాత్రమే, ఇవి ఇంకా వాస్తవ ఉత్పత్తి కావు.

7. భారత నౌకాదళం కోసం నిర్మిస్తున్న నెక్స్ట్ జనరేషన్ ఆఫ్‌షోర్ పెట్రోల్ వెసెల్ ’సృష్టి’ని 27 అక్టోబర్ 2026న ఏ షిప్‌యార్డ్ జలప్రవేశం చేయించింది? (A) గార్డెన్ రీచ్ షిప్‌బిల్డర్స్, కోల్‌కతా (B) మజగావ్ డాక్ షిప్‌బిల్డర్స్, ముంబై (C) గోవా షిప్‌యార్డ్ లిమిటెడ్, వడ్డెం (D) కొచ్చిన్ షిప్‌యార్డ్ లిమిటెడ్, కొచ్చి

సమాధానం

(C) గోవా షిప్‌యార్డ్ లిమిటెడ్, వడ్డెం. ‘సృష్టి’ (యార్డ్ 1283)ని గోవా షిప్‌యార్డ్ తన వడ్డెం కేంద్రంలో జలప్రవేశం చేయించింది. మొత్తం 11 నౌకల NGOPV కార్యక్రమంలో 7 నౌకలు GSL, మిగిలిన 4 నౌకలు కోల్‌కతాలోని GRSE నిర్మిస్తున్నాయి. అందుకే GRSE ఎంపిక దగ్గరగా అనిపించినా, ‘సృష్టి’ GSL నిర్మిస్తున్న నౌక. జలప్రవేశం తర్వాత పరికరాల అమరిక, సముద్ర పరీక్షలు పూర్తయ్యాకే నౌకను దళంలోకి చేరుస్తారు.

8. 2008లో హొక్కైడోలోని తోయాకోలో జరిగిన G8 శిఖరాగ్ర సదస్సుకు అధ్యక్షత వహించి, అక్టోబర్ 2026లో 90 ఏళ్ల వయసులో మరణించిన జపాన్ మాజీ ప్రధాని ఎవరు? (A) షింజో అబే (B) యసువో ఫుకుడా (C) టారో అసో (D) జునిచిరో కొయిజుమి

సమాధానం

(B) యసువో ఫుకుడా. యసువో ఫుకుడా 2007-2008లో సుమారు ఏడాది పాటు జపాన్ ప్రధానిగా ఉండి, ఆ కాలంలోనే తోయాకో G8 సదస్సుకు అధ్యక్షత వహించారు. ఆయన మాజీ ప్రధాని టకియో ఫుకుడా కుమారుడు, తండ్రి తర్వాత ప్రధాని అయిన జపాన్ తొలి రెండో తరం ప్రధాని. 22 అక్టోబర్ 2026న టోక్యోలో గుండె వైఫల్యంతో మరణించారు. మిగిలిన ఎంపికలు కూడా జపాన్ మాజీ ప్రధానులే అయినా, తోయాకో సదస్సు జరిగిన 2008లో పదవిలో ఉండి దానికి అధ్యక్షత వహించింది ఫుకుడానే.

9. మానస్ జాతీయ ఉద్యానంలో కొత్తగా గుర్తించిన Osbeckia assamensisను దాని దగ్గరి జాతి Osbeckia nayarii నుంచి వేరుచేసే ప్రధాన లక్షణం ఏది? (A) ఒక్కో పుష్పగుచ్ఛంలో 5 నుంచి 12 పూలు ఉండటం (B) ఒక్కో పుష్పగుచ్ఛంలో 45 పూలు ఉండటం (C) ఒక్కో పుష్పగుచ్ఛంలో 12 నుంచి 20 పూలు ఉండటం (D) ఒక్కో పుష్పగుచ్ఛంలో 30 నుంచి 35 పూలు ఉండటం

సమాధానం

(D) ఒక్కో పుష్పగుచ్ఛంలో 30 నుంచి 35 పూలు ఉండటం. పరిశోధకులు కాండం, ఆకులు, పూలు, విత్తనాలను పోల్చి చూసి కొత్త జాతిని గుర్తించారు, వాటిలో పుష్పగుచ్ఛంలోని పూల సంఖ్య ముఖ్యమైన తేడా. O. assamensisలో 30-35 పూలు ఉంటే, O. nayariiలో 5 నుంచి 12 పూలే ఉంటాయి. అంటే మొదటి ఎంపిక కొత్త జాతిది కాదు, దాని దగ్గరి జాతి లక్షణం. 45 అనే అంకె ఓస్బెకియా ప్రజాతిలోని ఆమోదిత జాతుల సంఖ్య, పూల సంఖ్య కాదు.

10. మాంటెనెగ్రోలోని బుద్వాలో జరిగిన వరల్డ్ బాక్సింగ్ U19 ఛాంపియన్‌షిప్స్ 2026లో భారత్‌కు స్వర్ణం అందించిన బాక్సర్, విభాగం ఏవి? (A) ఆదిత్య, పురుషుల 55 కిలోలు (B) మేఘా శెయోకాండ్, మహిళల 80 కిలోలు (C) ప్రాచీ తోకస్, మహిళల 80+ కిలోలు (D) హర్షిక, మహిళల 65 కిలోలు

సమాధానం

(A) ఆదిత్య, పురుషుల 55 కిలోలు. ఆదిత్య ఫైనల్‌లో రష్యాకు చెందిన ఇస్లాం మగోమెడోవ్‌ను 4-1తో ఓడించి భారత్‌కు ఈ పోటీల్లో ఏకైక స్వర్ణం అందించాడు. మేఘా శెయోకాండ్ కూడా ఫైనల్ చేరినా రష్యాకు చెందిన ఎకటెరినా ఫ్రొలోవా చేతిలో ఓడి రజతంతో సరిపెట్టుకుంది. ప్రాచీ తోకస్, హర్షిక కాంస్య పతకాలు గెలిచారు. ఈ నాలుగు పతకాలతో భారత్ పోటీలను ముగించగా, ఐదు స్వర్ణాలతో రష్యా అగ్రస్థానంలో నిలిచింది.

11. అర్నబ్ తుపాను వల్ల ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో అత్యధిక విస్తీర్ణంలో పంట నష్టం జరిగిన జిల్లా ఏది? (A) కాకినాడ (B) డాక్టర్ బి.ఆర్. అంబేద్కర్ కోనసీమ (C) పశ్చిమ గోదావరి (D) తూర్పు గోదావరి

సమాధానం

(C) పశ్చిమ గోదావరి. రాష్ట్ర వ్యవసాయ శాఖ ప్రాథమిక అంచనా ప్రకారం పశ్చిమ గోదావరిలో 76,176 హెక్టార్ల పంటలు దెబ్బతిన్నాయి, ఇదే జిల్లాల్లో అత్యధికం. రెండో స్థానంలో కోనసీమ 44,232 హెక్టార్లతో, మూడో స్థానంలో కాకినాడ 42,222 హెక్టార్లతో ఉన్నాయి. తుపాను నరసాపురం సమీపంలో తీరం దాటడం వల్ల గోదావరి డెల్టాలోని వరి పొలాలు ఎక్కువగా నష్టపోయాయి. రాష్ట్రంలో మొత్తం 14 జిల్లాల్లో 2.24 లక్షల హెక్టార్ల పంటలు దెబ్బతిన్నాయి.

12. అర్నబ్ తుపానుతో దెబ్బతిన్న ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో విద్యుత్ సరఫరా పునరుద్ధరణ కోసం తెలంగాణ ప్రభుత్వం 29 అక్టోబర్ 2026న ఏ సంస్థ సిబ్బందిని పంపింది? (A) ఉత్తర విద్యుత్ పంపిణీ సంస్థ (NPDCL) (B) దక్షిణ విద్యుత్ పంపిణీ సంస్థ (SPDCL) (C) విద్యుత్ ఉత్పత్తి సంస్థ (GENCO) (D) విద్యుత్ ప్రసార సంస్థ (TRANSCO)

సమాధానం

(B) దక్షిణ విద్యుత్ పంపిణీ సంస్థ (SPDCL). ఏపీ ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడు, ఇంధన మంత్రి గొట్టిపాటి రవి అభ్యర్థన మేరకు తెలంగాణ ఉపముఖ్యమంత్రి భట్టి విక్రమార్క SPDCL సిబ్బందితో కూడిన బృందాలను పంపారు. విరిగిన స్తంభాలు, తెగిన లైన్లను సరిచేసే పని క్షేత్రస్థాయి పంపిణీ సంస్థ సిబ్బందిదే, అందుకే డిస్కం సిబ్బందిని పంపారు. GENCO విద్యుత్ ఉత్పత్తి, TRANSCO అధిక వోల్టేజ్ ప్రసారం చూసుకుంటాయి. NPDCL కూడా పంపిణీ సంస్థే అయినా ఈసారి పంపింది SPDCL బృందాలనే.

త్వరిత పునశ్చరణ: 29 October 2026 current affairs in Telugu

• కన్సెషనల్ లోకల్ పాస్: టోల్ ప్లాజాకు 20 కి.మీ. లోపు నివాసం, ₹1,500 (పట్టణ పరిధి బయట) / ₹3,000 (లోపల), 1 నవంబర్ 2026 నుంచి.
• Q2 FY27 GDP నౌకాస్ట్ 7.35%, Q1 వృద్ధి 7.8%, అధికారిక అంచనా నవంబర్ 30న MoSPI.
• NCDC 93వ సర్వసభ్య మండలి: 2025-26 పంపిణీ ₹1,27,596 కోట్లు, నికర NPA సున్నా, వసూళ్లు 99.84%.
• SBI CyRIS (ముంబై): THINK, INNOVATE, DEFEND.
• యసువో ఫుకుడా (90): జపాన్ తొలి రెండో తరం ప్రధాని, 2008 తోయాకో G8 సదస్సు.
• విక్రమ్ గౌర్: DMA అదనపు కార్యదర్శిగా తొలి IAF అధికారి.
• NGOPV ‘సృష్టి’ (యార్డ్ 1283): GSL, వడ్డెం, గోవా; 11 నౌకల కార్యక్రమం.
• గ్రీన్ హైడ్రోజన్ ఆఫ్‌టేక్: 5,55,610 MTPA, 23 ఒప్పందాలు, 70%కు పైగా ఎగుమతులకు, లక్ష్యంలో సుమారు 11%.
• Osbeckia assamensis: మానస్ జాతీయ ఉద్యానం, మెలాస్టోమాటేసి, పుష్పగుచ్ఛంలో 30-35 పూలు.
• U19 ప్రపంచ బాక్సింగ్: ఆదిత్యకు 55 కిలోల స్వర్ణం, భారత్‌కు 4 పతకాలు.
• అర్నబ్: ఏపీలో 14 జిల్లాల్లో 2.24 లక్షల హెక్టార్ల పంట నష్టం, పశ్చిమ గోదావరిలో అత్యధికం.
• తెలంగాణ SPDCL విద్యుత్ బృందాలు ఏపీకి.

FAQ

జాతీయ రహదారుల కన్సెషనల్ లోకల్ పాస్ ఎవరికి, ఎంత ధరకు లభిస్తుంది?

జాతీయ రహదారి టోల్ ప్లాజాకు 20 కి.మీ. లోపు నివసించే వాణిజ్యేతర ప్రైవేట్ వాహన యజమానులకు ఈ వార్షిక పాస్ లభిస్తుంది. పురపాలక పరిధి బయట ఉన్న ప్లాజాకు ఏటా ₹1,500, పరిధి లోపల ఉన్న ప్లాజాకు ఏటా ₹3,000 చెల్లించాలి. ఇది 1 నవంబర్ 2026 నుంచి అందుబాటులోకి వస్తుంది, జారీ చేసిన ఒక్క ప్లాజాలోనే చెల్లుతుంది.

2026-27 రెండో త్రైమాసిక GDP వృద్ధిని ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ ఎంతగా అంచనా వేసింది?

29 అక్టోబర్ 2026న విడుదలైన నెలవారీ ఆర్థిక సమీక్షలో జులై-సెప్టెంబర్ త్రైమాసిక వాస్తవ GDP వృద్ధిని నౌకాస్టింగ్ నమూనా ద్వారా 7.35%గా అంచనా వేశారు. మొదటి త్రైమాసికంలో వృద్ధి 7.8%. అధికారిక అంచనాను MoSPI నవంబర్ 30న విడుదల చేస్తుంది.

భారత గ్రీన్ హైడ్రోజన్ ఆఫ్‌టేక్ ఒప్పందాలు ఎంత స్థాయికి చేరాయి?

అక్టోబర్ 2026 నాటికి భారత కంపెనీలు 23 ఒప్పందాల ద్వారా ఏటా 5,55,610 మెట్రిక్ టన్నుల గ్రీన్ హైడ్రోజన్ సరఫరాకు కట్టుబడ్డాయని MNRE తెలిపింది. ఇందులో 70%కు పైగా ఎగుమతుల కోసం ఉద్దేశించినది, ఇది 2030 లక్ష్యంలో సుమారు 11%.

Sources

• The Tribune: Concessional local pass
• Business Today: FinMin Q2 GDP nowcast
• Deccan Chronicle: Finance Ministry Q2 estimate
• DD News: NCDC General Council
• Impressive Times: NCDC roadmap
• Elets BFSI: SBI CyRIS
• HelloBanker: CyRIS pillars
• Nippon.com: Yasuo Fukuda dies
• Nikkei Asia: Yasuo Fukuda obituary
• ANI: Air Marshal Vikram Gaur
• Asianet Newsable: Vikram Gaur profile
• Defence Watch: NGOPV Srishti launch
• SSBCrack Exams: NGOPV programme
• Business Standard: Green hydrogen offtake
• BioEnergy Times: Green hydrogen commitments
• Assam Tribune: Osbeckia assamensis
• Telangana Today: Osbeckia assamensis
• IANS: Aditya U19 gold
• Olympics.com: India at U19 World Boxing
• The Pioneer: Cyclone Arnab damage in AP
• SeaAndJob: Arnab crop damage by district
• Telangana Today: Power teams to AP