రాష్ట్ర పోటీ పరీక్షలకు భారత పాలిటీని ఏ క్రమంలో చదవాలి?

భారత పాలిటీని ఈ క్రమంలో చదవండి: రాజ్యాంగ నిర్మాణం, ప్రవేశిక, లక్షణాలు; ప్రాథమిక హక్కులు, ఆదేశిక సూత్రాలు, ప్రాథమిక విధులు; కేంద్ర కార్యనిర్వాహక వ్యవస్థ, పార్లమెంట్; న్యాయవ్యవస్థ; రాష్ట్ర ప్రభుత్వం; సమాఖ్య, కేంద్ర-రాష్ట్ర సంబంధాలు; స్థానిక ప్రభుత్వాలు; ఎన్నికలు; చివరగా రాజ్యాంగ సవరణ, అత్యవసర నిబంధనలు, ప్రత్యేక వర్గాల నిబంధనలు. ముందు భావనలు, తర్వాత సంస్థలు, ఆ తర్వాత వాటి మధ్య సంబంధాలు అనే తర్కం ఈ క్రమం వెనుక ఉంది.
ఈ క్రమానికి మూడు అధికారిక ఆధారాలు ఉన్నాయి. NCERT 11వ తరగతి ‘Indian Constitution at Work’ పుస్తకం అధ్యాయాల క్రమం, TSPSC గ్రూప్-2 సిలబస్ లోని 10 రాజ్యాంగ యూనిట్ల క్రమం, APPSC గ్రూప్-2 మెయిన్స్ సిలబస్ లోని రాజ్యాంగ యూనిట్ల క్రమం. ఆర్టికల్ నంబర్లన్నీ న్యాయ మంత్రిత్వ శాఖ ప్రచురించిన భారత రాజ్యాంగం (1 మే 2024 నాటి పాఠం) నుంచి తీసుకున్నవి. ఈ పాఠంలో 106వ సవరణ చట్టం, 2023 వరకు అన్ని సవరణలు చేర్చారు.
NCERT అధ్యాయాల క్రమం
NCERT పుస్తకంలో 10 అధ్యాయాలు ఈ వరుసలో ఉన్నాయి:
- రాజ్యాంగం: ఎందుకు, ఎలా?
- భారత రాజ్యాంగంలో హక్కులు
- ఎన్నికలు, ప్రాతినిధ్యం
- కార్యనిర్వాహక వ్యవస్థ
- శాసన వ్యవస్థ
- న్యాయవ్యవస్థ
- సమాఖ్య విధానం
- స్థానిక ప్రభుత్వాలు
- సజీవ పత్రంగా రాజ్యాంగం
- రాజ్యాంగ తత్వం
TSPSC సిలబస్ కూడా దాదాపు ఇదే తర్కంతో నడుస్తుంది: రాజ్యాంగ పరిణామం, ప్రవేశిక (యూనిట్ 1); హక్కులు, ఆదేశిక సూత్రాలు, విధులు (యూనిట్ 2); సమాఖ్య (యూనిట్ 3); కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు (యూనిట్ 4); సవరణలు (యూనిట్ 5); 73వ-74వ సవరణలతో స్థానిక పాలన (యూనిట్ 6); ఎన్నికల వ్యవస్థ (యూనిట్ 7); న్యాయవ్యవస్థ (యూనిట్ 8); ప్రత్యేక వర్గాల నిబంధనలు, జాతీయ కమిషన్లు (యూనిట్ 9); జాతీయ సమైక్యత సవాళ్లు (యూనిట్ 10). APPSC మెయిన్స్ పేపర్-I సెక్షన్ B లోని ఐదు యూనిట్లు (6 నుంచి 10) కూడా రాజ్యాంగ స్వభావం, హక్కులతో మొదలై 73వ-74వ సవరణలతో ముగుస్తాయి.
క్రమం, భాగాలు, ఆర్టికల్స్ ఒకే పట్టికలో
| దశ | అంశం | రాజ్యాంగ భాగం, ముఖ్య ఆర్టికల్స్ | TSPSC యూనిట్ | APPSC యూనిట్ |
|---|---|---|---|---|
| 1 | రాజ్యాంగ నిర్మాణం, ప్రవేశిక, లక్షణాలు | ప్రవేశిక; భాగం I (ఆర్టికల్ 1), భాగం II పౌరసత్వం (ఆర్టికల్ 5 నుంచి) | 1 | 6 |
| 2 | ప్రాథమిక హక్కులు, ఆదేశిక సూత్రాలు, విధులు | భాగం III (12-35), భాగం IV (36-51), భాగం IVA (51A) | 2 | 6 |
| 3 | కేంద్ర ప్రభుత్వం, పార్లమెంట్ | భాగం V: ఆర్టికల్ 52 (రాష్ట్రపతి), 74 (మంత్రిమండలి), 79 (పార్లమెంట్), 110 (ద్రవ్య బిల్లు) | 4 | 7 |
| 4 | న్యాయవ్యవస్థ | ఆర్టికల్ 124 (సుప్రీంకోర్టు), 214 (హైకోర్టులు), 226 (హైకోర్టు రిట్లు) | 8 | 7 |
| 5 | రాష్ట్ర ప్రభుత్వం | భాగం VI: ఆర్టికల్ 152 నుంచి; 153 (గవర్నర్) | 4 | 7 |
| 6 | సమాఖ్య, కేంద్ర-రాష్ట్ర సంబంధాలు | భాగం XI (ఆర్టికల్ 245 నుంచి); ఆర్టికల్ 280 (ఆర్థిక సంఘం) | 3 | 8, 9 |
| 7 | స్థానిక ప్రభుత్వాలు | భాగం IX (243-243O), భాగం IXA (243P-243ZG) | 6 | 10 |
| 8 | ఎన్నికలు, పార్టీలు | భాగం XV (ఆర్టికల్ 324 నుంచి) | 7 | 9 |
| 9 | సవరణ, అత్యవసర నిబంధనలు | భాగం XX (ఆర్టికల్ 368), భాగం XVIII (352, 356, 360) | 5 (సవరణలు మాత్రమే) | 6 (సవరణ మాత్రమే) |
| 10 | ప్రత్యేక వర్గాలు, సర్వీసులు | భాగం XVI (ఆర్టికల్ 330 నుంచి), భాగం XIV (312, 315) | 9 | 8 (రాజ్యాంగ సంస్థలు) |
ఇక్కడ NCERT క్రమం నుంచి ఒక చిన్న మార్పు చేశాను: ఎన్నికలను మూడో అధ్యాయంగా కాకుండా పార్లమెంట్, రాష్ట్రాలు అయ్యాక పెట్టాను. ఎన్నికల సంఘం (ఆర్టికల్ 324), పార్టీ ఫిరాయింపుల చట్టం లోక్సభ, శాసనసభలు ఎలా పనిచేస్తాయో తెలిస్తే సులభంగా అర్థమవుతాయి. రెండు సిలబస్లూ ఎన్నికలను సమాఖ్య, ప్రభుత్వ యూనిట్ల తర్వాతే పెట్టాయి.
ఒక్కో దశలో ఏం పట్టుకోవాలి
దశ 1-2: భావనలు
- ప్రవేశిక, రాజ్యాంగ లక్షణాలు మిగతా అన్ని అధ్యాయాలకూ పునాది. “రాజ్య” అనే పదానికి ఆర్టికల్ 12 ఇచ్చిన నిర్వచనాన్నే భాగం IV లో ఆర్టికల్ 36 కూడా వాడుతుంది.
- ప్రాథమిక హక్కుల్లో ఆర్టికల్ 14 (చట్టం ముందు సమానత్వం), 19 (వాక్ స్వాతంత్ర్యం మొదలైనవి), 21 (జీవించే హక్కు, వ్యక్తిగత స్వేచ్ఛ), 32 (రాజ్యాంగ పరిహారాల హక్కు) తప్పనిసరి.
- ఆదేశిక సూత్రాలను ఏ న్యాయస్థానమూ అమలు చేయించలేదని ఆర్టికల్ 37 స్పష్టంగా చెబుతుంది. అయినా అవి దేశ పాలనలో మౌలికమైనవని అదే ఆర్టికల్ అంటుంది. హక్కులు, సూత్రాల మధ్య సంబంధం APPSC సిలబస్లో పేరుపేరునా ఉంది.
దశ 3-5: సంస్థలు
- రాష్ట్రపతి, ప్రధాని, మంత్రిమండలి (ఆర్టికల్ 74), పార్లమెంట్ నిర్మాణం (ఆర్టికల్ 79: రాష్ట్రపతి, రాజ్యసభ, లోక్సభ) ఒకేసారి చదవాలి.
- న్యాయవ్యవస్థను కేంద్ర ప్రభుత్వం వెంటనే చదివితే ఆర్టికల్ 32, 226 మధ్య తేడా స్పష్టమవుతుంది.
- రాష్ట్ర ప్రభుత్వ భాగం (భాగం VI) కేంద్ర భాగానికి అద్దం లాంటిది. గవర్నర్, ముఖ్యమంత్రి, శాసనసభను కేంద్ర సంస్థలతో పోలుస్తూ చదివితే సమయం ఆదా అవుతుంది.
దశ 6-8: సంబంధాలు
- సమాఖ్యలో భాగం XI (ఆర్టికల్ 245 నుంచి) శాసన, పరిపాలనా సంబంధాలను చెబుతుంది. ఆర్థిక సంఘం ఆర్టికల్ 280 లో ఉంది.
- APPSC కి ఇక్కడ అదనంగా రాజమన్నార్ కమిటీ, సర్కారియా కమిషన్, M.M. పూంఛీ కమిషన్ చదవాలి. రెండు సిలబస్ల పోలిక కోసం APPSC, TSPSC ఒకేసారి ప్రిపరేషన్ వ్యాసం చూడండి.
దశ 9-10: మార్పులు, రక్షణలు
- సవరణ అధికారం ఆర్టికల్ 368 లో, అత్యవసర నిబంధనలు భాగం XVIII లో ఉన్నాయి. ఈ రెండూ రాజ్యాంగం మొత్తం తెలిసిన తర్వాతే అర్థవంతంగా ఉంటాయి, అందుకే చివర్లో.
- SC, ST లకు లోక్సభలో సీట్ల రిజర్వేషన్ భాగం XVI లోని ఆర్టికల్ 330 తో మొదలవుతుంది. పబ్లిక్ సర్వీస్ కమిషన్లు ఆర్టికల్ 315 లో ఉన్నాయి.
ఒక ఉదాహరణ: స్థానిక ప్రభుత్వాల యూనిట్
TSPSC యూనిట్ 6 “73వ, 74వ సవరణ చట్టాల ప్రత్యేక ప్రస్తావనతో గ్రామీణ, పట్టణ పాలన” అని ఉంది. దీన్ని ఒంటరిగా చదవకుండా ఇలా గొలుసుగా కలపండి:
- మూలం: గ్రామ పంచాయతీల ఏర్పాటు ఆదేశిక సూత్రాల్లో ఆర్టికల్ 40 లో ఉంది. అంటే దశ 2 లో చదివిన సూత్రమే ఇక్కడ రాజ్యాంగ భాగంగా మారింది.
- పంచాయతీలు: భాగం IX, ఆర్టికల్ 243 (నిర్వచనాలు) నుంచి 243O (ఎన్నికల విషయాల్లో కోర్టుల జోక్యంపై నిషేధం) వరకు.
- మునిసిపాలిటీలు: భాగం IXA, ఆర్టికల్ 243P నుంచి 243ZG వరకు. చివరి ఆర్టికల్ కూడా ఎన్నికల విషయాల్లో కోర్టుల జోక్యంపై నిషేధమే.
- APPSC అదనం: ఇదే యూనిట్లో APPSC కేంద్రీకరణ-వికేంద్రీకరణ, సమాజ అభివృద్ధి కార్యక్రమం, బల్వంత్రాయ్ మెహతా, అశోక్ మెహతా కమిటీలను కూడా చేర్చింది.
ఈ గొలుసును ఒక పేజీగా రాసుకుంటే ఆర్టికల్ 40 మీద వచ్చే ప్రశ్నకూ, 73వ సవరణ మీద వచ్చే ప్రశ్నకూ అదే పేజీ పనికొస్తుంది. పేజీ ఎలా రాయాలో షార్ట్ నోట్స్ తయారీ వ్యాసంలో ఉంది.
తరచూ కలిగే గందరగోళాలు
| దగ్గరగా ఉండే అంశాలు | తేడా |
|---|---|
| ఆర్టికల్ 32, ఆర్టికల్ 226 | 32 ప్రాథమిక హక్కుల అమలుకు సుప్రీంకోర్టును ఆశ్రయించే హక్కు; 226 హైకోర్టులకు రిట్లు జారీ చేసే అధికారం |
| ఆర్టికల్ 352, 356, 360 | 352 జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితి ప్రకటన; 356 రాష్ట్రాల్లో రాజ్యాంగ యంత్రాంగం విఫలమైనప్పుడు; 360 ఆర్థిక అత్యవసర పరిస్థితి |
| ఆర్టికల్ 51, ఆర్టికల్ 51A | 51 అంతర్జాతీయ శాంతి, భద్రత ప్రోత్సాహం (ఆదేశిక సూత్రం); 51A ప్రాథమిక విధులు (భాగం IVA) |
| భాగం IX, IXA, IXB | IX పంచాయతీలు; IXA మునిసిపాలిటీలు; IXB సహకార సంఘాలు |
| భాగం XI, భాగం XII | XI కేంద్ర-రాష్ట్ర సంబంధాలు (245 నుంచి); XII ఆర్థికం, ఆస్తి, ఒప్పందాలు (ఆర్థిక సంఘం 280) |
నా సూచన, ఒక పరిమితి
నా అభిప్రాయం: NCERT పుస్తకం చదివాక వెంటనే మందపాటి గైడ్ వైపు వెళ్లకండి. ప్రతి దశ అయిపోగానే ఆ భాగానికి చెందిన రాజ్యాంగ పాఠాన్ని, కనీసం ముఖ్య ఆర్టికల్స్ శీర్షికలనైనా, నేరుగా చదవండి. గైడ్ తర్వాత. ఆర్టికల్ 37 లాంటి ఒక్క వాక్యం “ఆదేశిక సూత్రాలు న్యాయస్థానాల్లో అమలు కావు” అనే ప్రశ్నకు ఏ గైడ్ వివరణ కంటే బలమైన జవాబు ఇస్తుంది.
పరిమితి: ఇక్కడి ఆర్టికల్ నంబర్లు 1 మే 2024 నాటి రాజ్యాంగ పాఠం నుంచి తీసుకున్నవి. ఆ తేదీ తర్వాత వచ్చే సవరణలు కొత్త ఆర్టికల్స్ చేరిస్తే అవి ఈ పట్టికలో కనిపించవు. అలాగే ఈ వ్యాసం షెడ్యూళ్లను వివరంగా చర్చించలేదు; వాటిని దశ 6 (సమాఖ్య) తో కలిపి చదవాలి. పరీక్ష నమూనా కోసం TSPSC గ్రూప్-2 పరీక్ష విధానం, మరిన్ని పాలిటీ వ్యాసాల కోసం పాలిటీ విభాగం చూడండి.
ప్రాక్టీస్ ప్రశ్నలు
- భారత రాజ్యాంగంలో ప్రాథమిక విధులు ఏ భాగంలో, ఏ ఆర్టికల్లో ఉన్నాయి? (A) భాగం III, ఆర్టికల్ 32 (B) భాగం IV, ఆర్టికల్ 51 (C) భాగం IVA, ఆర్టికల్ 51A (D) భాగం V, ఆర్టికల్ 52
సమాధానం
(C) భాగం IVA, ఆర్టికల్ 51A. ప్రాథమిక విధులకు ప్రత్యేకంగా భాగం IVA ఉంది, అందులో ఒక్కటే ఆర్టికల్ 51A ఉంది. ఆర్టికల్ 51 భాగం IV లోని చివరి ఆదేశిక సూత్రం, అది అంతర్జాతీయ శాంతి, భద్రత గురించి. నంబర్లు దగ్గరగా ఉండటం వల్ల 51, 51A ను విద్యార్థులు కలిపేస్తారు.
- భారత రాజ్యాంగంలో అత్యవసర నిబంధనలు ఏ భాగంలో ఉన్నాయి? (A) భాగం XV (B) భాగం XI (C) భాగం XX (D) భాగం XVIII
సమాధానం
(D) భాగం XVIII. ఆర్టికల్ 352 (అత్యవసర పరిస్థితి ప్రకటన), 356, 360 అన్నీ భాగం XVIII “అత్యవసర నిబంధనలు” లో ఉన్నాయి. భాగం XV ఎన్నికలు, భాగం XX రాజ్యాంగ సవరణ, భాగం XI కేంద్ర-రాష్ట్ర సంబంధాలు. చివరి దశలో కలిపి చదివే XVIII, XX భాగాలను విద్యార్థులు తరచూ తారుమారు చేస్తారు.
- ఆర్టికల్ 368 దేనికి సంబంధించినది? (A) జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితి ప్రకటన (B) రాజ్యాంగాన్ని సవరించే పార్లమెంట్ అధికారం, విధానం (C) ఎన్నికల సంఘానికి ఎన్నికల పర్యవేక్షణ (D) ఆర్థిక సంఘం ఏర్పాటు
సమాధానం
(B) రాజ్యాంగాన్ని సవరించే పార్లమెంట్ అధికారం, విధానం. భాగం XX లో ఉన్న ఏకైక ఆర్టికల్ 368, దాని శీర్షికే “రాజ్యాంగాన్ని సవరించే పార్లమెంట్ అధికారం, దాని విధానం”. అత్యవసర ప్రకటన ఆర్టికల్ 352, ఎన్నికల సంఘం 324, ఆర్థిక సంఘం 280. TSPSC యూనిట్ 5 “సవరణ విధానాలు” ఈ ఆర్టికల్ చుట్టూనే ఉంటుంది.
- భారత రాజ్యాంగంలో మునిసిపాలిటీలకు సంబంధించిన భాగం ఏది? (A) భాగం IXA (B) భాగం IX (C) భాగం IXB (D) భాగం X
సమాధానం
(A) భాగం IXA. మునిసిపాలిటీలు భాగం IXA లో ఆర్టికల్ 243P నుంచి 243ZG వరకు ఉన్నాయి. భాగం IX పంచాయతీలు (243 నుంచి 243O), భాగం IXB సహకార సంఘాలు, భాగం X షెడ్యూల్డ్, గిరిజన ప్రాంతాలు.
- ఎన్నికల పర్యవేక్షణ, నిర్దేశం, నియంత్రణను ఎన్నికల సంఘానికి అప్పగించే ఆర్టికల్ ఏది? (A) ఆర్టికల్ 352 (B) ఆర్టికల్ 280 (C) ఆర్టికల్ 324 (D) ఆర్టికల్ 245
సమాధానం
(C) ఆర్టికల్ 324. భాగం XV “ఎన్నికలు” ఆర్టికల్ 324 తో మొదలవుతుంది, అదే ఎన్నికల సంఘానికి ఈ అధికారాలను ఇస్తుంది. ఆర్టికల్ 280 ఆర్థిక సంఘం, 245 పార్లమెంట్, రాష్ట్ర శాసనసభలు చేసే చట్టాల పరిధి, 352 అత్యవసర పరిస్థితి.
- ఆదేశిక సూత్రాలను ఏ న్యాయస్థానమూ అమలు చేయించలేదని, అయినా అవి దేశ పాలనలో మౌలికమైనవని చెప్పే ఆర్టికల్ ఏది? (A) ఆర్టికల్ 32 (B) ఆర్టికల్ 36 (C) ఆర్టికల్ 51 (D) ఆర్టికల్ 37
సమాధానం
(D) ఆర్టికల్ 37. భాగం IV లోని నిబంధనలు ఏ న్యాయస్థానంలోనూ అమలు కావని, కానీ చట్టాలు చేసేటప్పుడు వీటిని పాటించడం రాజ్యం విధి అని ఆర్టికల్ 37 చెబుతుంది. ఆర్టికల్ 36 కేవలం “రాజ్య” నిర్వచనం ఇస్తుంది. ఆర్టికల్ 32 దీనికి విరుద్ధంగా ప్రాథమిక హక్కులను సుప్రీంకోర్టు ద్వారా అమలు చేసుకునే హక్కును ఇస్తుంది.
- ప్రాథమిక హక్కుల అమలుకు సుప్రీంకోర్టును ఆశ్రయించే హక్కుకు హామీ ఇచ్చే ఆర్టికల్ ఏది? (A) ఆర్టికల్ 32 (B) ఆర్టికల్ 226 (C) ఆర్టికల్ 21 (D) ఆర్టికల్ 19
సమాధానం
(A) ఆర్టికల్ 32. భాగం III హక్కుల అమలుకు సుప్రీంకోర్టును తగిన ప్రక్రియ ద్వారా ఆశ్రయించే హక్కుకు ఆర్టికల్ 32 హామీ ఇస్తుంది, అందుకే ఇది కూడా ఒక ప్రాథమిక హక్కు. ఆర్టికల్ 226 హైకోర్టులకు రిట్లు జారీ చేసే అధికారం ఇస్తుంది, అది భాగం VI లో ఉంది. ఆర్టికల్ 21, 19 అమలు చేయాల్సిన హక్కులు, అమలు మార్గం కాదు.
- కేంద్ర-రాష్ట్ర సంబంధాలను చెప్పే రాజ్యాంగ భాగం ఏది, అది ఏ ఆర్టికల్తో మొదలవుతుంది? (A) భాగం VI, ఆర్టికల్ 152 (B) భాగం XI, ఆర్టికల్ 245 (C) భాగం XII, ఆర్టికల్ 280 (D) భాగం XIV, ఆర్టికల్ 315
సమాధానం
(B) భాగం XI, ఆర్టికల్ 245. భాగం XI “కేంద్ర-రాష్ట్ర సంబంధాలు” ఆర్టికల్ 245 (పార్లమెంట్, రాష్ట్ర శాసనసభలు చేసే చట్టాల పరిధి) తో మొదలవుతుంది. భాగం VI రాష్ట్రాల ప్రభుత్వం గురించి, ఆర్టికల్ 280 భాగం XII లోని ఆర్థిక సంఘం, ఆర్టికల్ 315 పబ్లిక్ సర్వీస్ కమిషన్లు. సమాఖ్య అధ్యాయం ఈ భాగం చుట్టూనే ఉంటుంది.
- రాష్ట్రాల్లో రాజ్యాంగ యంత్రాంగం విఫలమైనప్పుడు అనుసరించాల్సిన నిబంధనలు ఉన్న ఆర్టికల్ ఏది? (A) ఆర్టికల్ 352 (B) ఆర్టికల్ 360 (C) ఆర్టికల్ 356 (D) ఆర్టికల్ 368
సమాధానం
(C) ఆర్టికల్ 356. గవర్నర్ నివేదిక లేదా ఇతర విధంగా రాష్ట్ర ప్రభుత్వం రాజ్యాంగం ప్రకారం నడవలేని పరిస్థితి ఏర్పడిందని రాష్ట్రపతి సంతృప్తి చెందితే ఆర్టికల్ 356 వర్తిస్తుంది. ఆర్టికల్ 352 దేశ భద్రతకు సంబంధించిన జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితి, 360 ఆర్థిక అత్యవసర పరిస్థితి. మూడూ భాగం XVIII లోనే ఉండటం వల్ల సందర్భాన్ని బట్టి వేరు చేసుకోవాలి.
- ఆర్థిక సంఘం (Finance Commission) ఏర్పాటు గురించి చెప్పే ఆర్టికల్ ఏది? (A) ఆర్టికల్ 245 (B) ఆర్టికల్ 280 (C) ఆర్టికల్ 324 (D) ఆర్టికల్ 243
సమాధానం
(B) ఆర్టికల్ 280. ప్రతి ఐదో సంవత్సరం గడిచేటప్పుడు, లేదా అవసరమనుకుంటే అంతకంటే ముందు, రాష్ట్రపతి ఆర్థిక సంఘాన్ని ఏర్పాటు చేయాలని ఆర్టికల్ 280 చెబుతుంది. ఇది భాగం XII “ఆర్థికం, ఆస్తి, ఒప్పందాలు, దావాలు” లో ఉంది. ఆర్టికల్ 245 భాగం XI లో శాసన సంబంధాలు, 243 పంచాయతీల నిర్వచనాలు, 324 ఎన్నికల సంఘం.
FAQ
పాలిటీ మొదలుపెట్టడానికి ఏ పుస్తకం?
NCERT 11వ తరగతి ‘Indian Constitution at Work’ తో మొదలుపెట్టండి. దాని 10 అధ్యాయాల క్రమం చదివే క్రమానికి మంచి ఆధారం. ముఖ్య ఆర్టికల్స్ను రాజ్యాంగ పాఠంలోనే చూడండి.
ప్రాథమిక హక్కులు, ఆదేశిక సూత్రాలు ఏ భాగాల్లో ఉంటాయి?
ప్రాథమిక హక్కులు భాగం III లో ఆర్టికల్ 12 నుంచి 35 వరకు, ఆదేశిక సూత్రాలు భాగం IV లో ఆర్టికల్ 36 నుంచి 51 వరకు, ప్రాథమిక విధులు భాగం IVA లో ఆర్టికల్ 51A లో ఉన్నాయి.
అన్ని ఆర్టికల్స్ గుర్తుంచుకోవాలా?
అవసరం లేదు. ప్రతి భాగం ఏ ఆర్టికల్తో మొదలవుతుందో, సిలబస్ యూనిట్కు సంబంధించిన ముఖ్య ఆర్టికల్స్ ఏవో గుర్తుంచుకుంటే చాలు. ఉదాహరణకు 32, 226, 324, 352, 356, 360, 368.
APPSC, TSPSC పాలిటీ సిలబస్ ఒకటేనా?
చాలావరకు ఒకటే. APPSC మెయిన్స్లో అదనంగా రాజమన్నార్, సర్కారియా, పూంఛీ కమిషన్లు, బల్వంత్రాయ్ మెహతా, అశోక్ మెహతా కమిటీలు, RTI, లోక్పాల్ ఉన్నాయి.
Sources
- The Constitution of India (as on 1st May, 2024), Legislative Department, Ministry of Law and Justice
- NCERT Class 11 Political Science: Indian Constitution at Work (contents)
- APPSC Brief Notification No. 37/2026, Group-II Services
- TSPSC Scheme and Syllabus for Recruitment to the Posts of Group-II Services